NOS Nieuws••Aangepast
De positie van de Britse premier Starmer is vandaag opnieuw wankeler geworden nu twee potentiële kandidaten voor het leiderschap van zijn partij zich hebben gemeld. De populaire burgemeester van Greater Manchester Andy Burnham kondigde vanavond aan dat hij zich kandidaat stelt voor het Britse parlement en vanmiddag maakte de minister van Volksgezondheid Wes Streeting bekend dat hij opstapt.
In zijn ontslagbrief zegt de gezondheidsminister dat hij geen vertrouwen meer heeft in de premier. De aankondigingen komen op een moment dat het leiderschap van premier Starmer al zwaar onder druk staat. Vorige week leed zijn Labour-partij bij regionale en gemeentelijke verkiezingen in het Verenigd Koninkrijk een verpletterende nederlaag.
Grote winnaar was de rechts-populistische Reform UK-partij van Nigel Farage. Die noemde de verkiezingsuitslag “een historische verschuiving”.
Cruciaal moment
De aankondiging van Burnham komt volgens de Britse Omroep BBC op een “cruciaal moment” voor de Labour Partij. Burnham zou de aangewezen persoon zijn om de partij te verenigen en wordt al langer genoemd als mogelijke opvolger van Starmer. Om plaats te maken in het parlement, geeft Josh Simons zijn zetel op.
Helemaal zeker dat Burnham parlementslid wordt is het niet. Toen hij zich drie maanden geleden kandidaat stelde voor tussentijdse verkiezingen werd dat door het partijbestuur geblokkeerd. Volgens de BBC is de situatie nu echter anders en zou het bestuur niet om de kandidatuur van Burnham heen kunnen.
Debat over leiderschap
De verwachting is dat ook de gezondheidsminister Starmer wil opvolgen als partijleider. In zijn brief zegt Streeting dat “het duidelijk is dat Starmer de Labour-partij niet zal leiden tijdens volgende verkiezingen”. Hij spreekt de wens uit dat Starmer een “debat over zijn leiderschap faciliteert”, maar zegt niet expliciet dat hij Starmer wil opvolgen.
Volgens Streeting ontbreekt het de Britse premier aan visie en ook verwijt hij hem “stuurloosheid”. Het gebrek aan visie werd onderstreept in de toespraak die Starmer na de verkiezingsnederlaag gaf, vindt Streeting.
In zijn speech zei Starmer dat hij zijn critici wil laten zien dat ze ongelijk hebben en dat hij geen plannen heeft om op te stappen.
Starmer werd twee jaar geleden premier nadat Labour onder zijn leiding bij de verkiezingen een absolute meerderheid in het Lagerhuis had veroverd, maar hij kon beloftes die hij had gedaan niet waarmaken. Zo heeft het Verenigd Koninkrijk te kampen met hoge kosten van levensonderhoud en economische stagnatie.
Daarnaast kreeg Starmer te maken met een schandaal, toen bleek dat de door hem aangestelde ambassadeur in Washington, Peter Mandelson, nauwe banden had met de veroordeelde zedendelinquent Jeffrey Epstein. Ook toen gingen er al stemmen op die riepen om zijn aftreden.
Na de verkiezingsuitslag vorige week werd de roep om zijn aftreden steeds luider. Een groeiend aantal parlementsleden van zijn partij wil dat hij stopt als premier en het stokje aan een ander overdraagt.
Ook zouden ministers uit zijn kabinet erop hebben aangedrongen dat hij een tijdsschema bekend maakt voor de verkiezing voor een nieuwe partijleider, die dan ook premier zou worden. Daarmee zou worden voorkomen dat de Britten opnieuw naar de stembus moeten voor 2029, de uiterste datum voor nieuwe landelijke verkiezingen.
