NOS Sport
Vijf jaar na de terugkeer op de Formule 1-kalender maakt Zandvoort zich op voor de laatste editie van de Grand Prix van Nederland. Een terugblik op mooie, spectaculaire en turbulente jaren aan de Noord-Hollandse duinen.
Decennialang leek het een utopie: Formule 1-bolides in Zandvoort waren iets uit het verleden en de baan lag er behoorlijk verwaarloosd bij.
Zonder staatssteun – een zeldzaamheid voor Formule 1-races – kwam de terugkeer er toch. De omloop werd vernieuwd met onder meer speciale kombochten en in mei 2020 zou Niki Lauda als winnaar van de laatste GP van Nederland na 35 jaar eindelijk een opvolger krijgen.
Maar door die editie ging een streep: vanwege de coronapandemie werd het F1-seizoen uitgesteld en gingen grote evenementen in Nederland niet door.
Geduld wordt beloond
Ook in 2021 waarde het coronavirus nog rond. Maar de race in Zandvoort kon doorgaan, mede dankzij de nieuwe plek op de kalender. Op zondag 5 september werd er, weliswaar met slechts twee derde capaciteit, voor het eerst weer geracet door de Noord-Hollandse duinen. Ondanks vele door milieuorganisaties aangespannen rechtszaken kon de race ‘gewoon’ doorgaan.
Het evenement verliep voorspoedig. Vanwege de mogelijke problemen met de infrastructuur – er leiden weinig grote wegen naar de badplaats – werd fans gevraagd om met de trein of op de fiets te komen. De NS liet elke vijf minuten een trein rijden en naast het circuit verrees een gigantische fietsenstalling.
De toeschouwers gaven gehoor aan de oproep en de angst voor grootschalige verkeersproblemen bleek onterecht.
Binnen de circuitpoorten ontvouwde zich een sprookje. Voor een uitzinnig publiek, dat ondanks de coronaregels massaal opstond uit de stoeltjes en met rookfakkels de baan oranje kleurde, greep Max Verstappen de poleposition én de zege.
De speciaal gecreëerde kombochten vielen in de smaak. McLaren-coureur Daniel Ricciardo testte hoe steil de bocht is door een stroopwafel naar beneden te laten rollen.
De Nederlandse lekkernij viel überhaupt enorm in de smaak bij de coureurs, die in opperbeste stemming de eerste race beleefden. Sommigen verkenden het nieuwe circuit zelfs per fiets.
In het buitenland viel op hoe de organisatie inzette op ‘de totale fanbeleving’. Muziek, sfeer en tal van activiteiten buiten de sessies om zetten de toon voor hoe veel moderne GP’s eruitzien.
Geleerd van problemen
In 2022 was het alsnog een vol huis in Zandvoort. Lang niet alle geïnteresseerden konden kaarten krijgen voor de tweede editie sinds de terugkeer. Vanwege de grote vraag kwam er opnieuw een loting en veel fans moesten worden teleurgesteld.
De tweede editie verliep niet probleemloos: in de kwalificatie belandden twee rookfakkels op de baan, waardoor de beslissende sessie moest worden stilgelegd. Ook kwamen er meer dan twintig meldingen van ongewenst gedrag richting vrouwelijke toeschouwers.
Een jaar later kwam er beterschap. Voorafgaand aan de race werden fakkels verboden (al waren ze ná de sessies hier en daar nog te zien) en er werden protocollen ingevoerd tegen ongewenst gedrag. De fans lieten zich op zondag van hun beste kant zien.
Vanwege een zware regenbui lag de race zo’n 45 minuten stil. De fans bleven massaal op de tribune en maakten er het beste van. Tijdens de pauze bleven de camera’s voortdurend gericht op de dansende toeschouwers, die gehuld in poncho’s de polonaise liepen.
In 2024 werd het moeilijker om het evenement uit te verkopen, het nieuwe was eraf. Met name op vrijdag waren er meer lege plekken te zien, al stelde de organisatie dat dit kwam omdat er vooral weekendtickets verkocht waren.
Eind 2024 werd bekend dat het contract met Zandvoort met één jaar zou worden verlengd en dat de race in 2026 de laatste editie zou worden. Directeur Robert van Overdijk zei “te willen stoppen op het hoogtepunt”.
Ook in 2025 was er geen loting meer nodig voor het verdelen van de tickets, vermoedelijk omdat Verstappen niet langer de grote favoriet was in de WK-strijd.
Laatste editie
Voor de laatste editie verliep de kaartverkoop op vrijdag opnieuw moeizaam. Dit jaar is er een sprintrace in Zandvoort, waardoor er zowel op zaterdag als zondag WK-punten te verdelen zijn.
Of Verstappen kan vechten voor de zege, is moeilijk te zeggen, kijkend naar zijn wisselende vorm dit jaar. Het wordt vooral een kwestie van genieten voor coureurs, fans en organisatie. Nog één keer met de snelste bolides ter wereld door de uitdagende baan in de duinen.
