NOS Nieuws
Biedingen na de deadline, onduidelijke taxaties of druk voelen om een hoger bod uit te brengen. Het zijn meldingen die Vereniging Eigen Huis (VEH) de afgelopen maanden binnenkreeg bij het meldpunt voor klachten over makelaars. Sinds februari ontving de vereniging meer dan 900 klachten. Dat is volgens de VEH te veel.
Afgelopen februari opende de VEH het meldpunt makelaardij opnieuw, nadat het vijf jaar geleden gesloten was gesloten. De aanleiding was volgens de vereniging “aanhoudende signalen dat het kopen en verkopen van een woning niet altijd eerlijk en transparant verloopt”.
De VEH analyseerde de klachten en concludeert dat kopers en verkopers nog te vaak vastlopen in een koopproces dat als oneerlijk, onduidelijk en moeilijk te controleren wordt ervaren.
‘Geen eerlijk speelveld voor kopers’
Veel huizenkopers die zich melden vragen zich af of makelaars altijd onafhankelijk handelen. “Het voelt niet als een eerlijk speelveld voor kopers”, zegt Renee, een van de melders. “Wat ons vooral stoort, is dat een woning via een gesloten inschrijving wordt aangeboden, maar vervolgens buiten die procedure om kan worden verkocht.”
Ze bracht op tijd een bod uit via de officiële inschrijfprocedure, maar kreeg later te horen dat ze net was overboden. “Toen we het biedlogboek opvroegen, zagen we dat er na de deadline nog biedingen door de makelaar waren ingevoerd. Volgens de makelaar was de uiteindelijke koopprijs daarna rechtstreeks tussen koper en verkoper afgesproken.”
Ook ervaren melders druk om hoger te bieden. Zo zegt Jeroen: “Na mijn bod van 265.000 euro belde de makelaar: ik had niet het hoogste bod, maar wel de beste voorwaarden. Als ik 10.000 euro extra bood, was de woning van mij. Ik deed dat niet. Toen ik later het biedlogboek zag, bleek er helemaal geen hoger bod te zijn geweest. Ik voelde me achteraf wel misleid en onder druk gezet.”
Het biedlogboek geeft sinds 2023 meer transparantie. Daarin staat het winnende bod en hoeveel anderen hebben geboden. Hoewel dat biedlogboek voor de meeste makelaars verplicht is, bleek eerder dat veel bieders dit logboek niet altijd ontvangen. Ook ervaren huizenbieders dat met het biedlogboek het proces nog steeds niet eerlijk verloopt.
Wettelijk vastleggen
NVM, de grootste makelaarsvereniging, zegt in een reactie het prima te vinden dat de VEH het loket heropende. “Dat kan drempelverlagend zijn en signalen zijn altijd welkom. Ook als NVM blijven we ons maximaal inspannen om woningverkopen en aankopen eerlijk en volgens de huidige wet- en regelgeving te laten verlopen.”
De VEH wil dat het koopproces wettelijk wordt vastgelegd, zegt algemeen directeur Cindy Kremer. “Kopers en verkopers moeten erop kunnen vertrouwen dat het proces eerlijk en controleerbaar verloopt. Daarom zijn wettelijke regels nodig, mét toezicht en handhaving, zodat overtredingen ook echt gevolgen hebben.”
‘Is aan de overheid’
Vastgoed Nederland, een kleinere makelaarsvereniging, sluit zich daarbij aan. “Het is aan de overheid om de kooppraktijken strak te regelen want dat is beter voor de koper. We horen ook klachten dat tijdens het bieden de spelregels worden veranderd, precies dat zijn de problemen”, zegt Tristan Bons van Vastgoed Nederland. “Al die problematiek is op te lossen door het wettelijk vast te leggen.”
Vastgoed Nederland vindt het goed dat er meldingen worden gedaan, maar vindt het jammer dat het door het meldpunt van de VEH geen zicht heeft op waar het precies misgaat. “Er is al een meldpunt namens de branche ingericht en doordat de VEH deze klachten nu naar hen afbuigt, hebben wij veel minder zicht op waar het fout gaat en bij welke makelaars”, zegt Bons.
De overheid werkte de afgelopen tijd aan een onderzoek naar verschillende opties van regelgeving. Daarnaast werkt Tweede Kamerlid Jeremy Mooiman (PVV) aan een initiatiefwet.
