NOS Nieuws•
Frankrijk en Oekraïne hebben opnieuw een deal gesloten voor de levering van wapens aan Oekraïne in de oorlog tegen Rusland. De Oekraïense president Zelensky wil de komende tien jaar maximaal honderd Rafale-gevechtsvliegtuigen kopen, evenals extra luchtafweersystemen, drones en antidronesystemen.
Dat maakten Zelensky en de Franse president Macron bekend op een persconferentie tijdens een bezoek van Zelensky aan Frankrijk.
De leiders tekenden een intentieverklaring in het Élysée. Macron noemde het “een historische deal”. Wanneer Oekraïne de gevechtsvliegtuigen aankoopt, krijgt het land ook trainingen om ze te gebruiken, aldus de Franse president.
Het is niet duidelijk wanneer de militaire goederen en vliegtuigen daadwerkelijk zullen worden geleverd. Naast de intentieverklaring is namelijk geen concreet verkoopplan besproken. Ook is onduidelijk hoe de plannen gefinancierd moeten worden. Volgens het Élysée wordt de deal “over een periode van tien jaar” gerealiseerd.
Rafale-vliegtuigen en SAMP/T-luchtafweersystemen
Rafale-toestellen zijn geschikt voor gevechten in de lucht en kunnen ook bommen en zelfs kernwapens afwerpen. Volgens experts is echter uitgesloten dat Oekraïne daadwerkelijk atoomwapens zou krijgen van zijn bondgenoten. Het Rafale-vliegtuig is een pronkstuk van de Franse defensie-industrie. Ze zijn op sommige punten vergelijkbaar met Amerikaanse F-35-straaljagers.
In de deal is ook vastgelegd dat Oekraïne acht SAMP/T-luchtafweersystemen kan krijgen. “Sterke Franse radars”, noemt Macron ze, “met ieder zes lanceersystemen”. Volgens de Franse luchtmachtgeneraal Fabien Mandon blijken de in Europa geproduceerde SAMP/T’s effectiever dan het Amerikaanse Patriot-luchtverdedigingssysteem dat Oekraïne nu ook gebruikt.
“Momenteel heeft het Patriot-systeem moeite om de geavanceerde Russische raketten te onderscheppen, maar het lukt het SAMP/T-systeem wel”, zei Mandon afgelopen maand in de Franse senaat.
Financiële onzekerheid
De deal komt op een moment dat Russische drone- en raketaanvallen toenemen, en Rusland langzaam oprukt aan het oostfront.
Dat Oekraïne en Frankrijk de deal hebben gesloten, komt als “een bom, te midden van een ingrijpende reorganisatie van steun aan Oekraïne tussen Europa en de Verenigde Staten”, schrijft de Franse krant Le Monde. Zij noemen de financiering van de plannen een heikel punt. “Hoe de productie en aankopen zullen worden gefinancierd blijft erg onzeker.”
Volgens het Franse BFMTV heeft de Europese Commissie vastgesteld dat Oekraïne volgend jaar meer dan 70 miljard euro nodig heeft om de oorlog tegen Rusland te blijven financieren. Het grootste deel daarvan zullen de 27 EU-lidstaten moeten bekostigen.
In oktober heeft de EU toegezegd de oorlogsinspanningen van Oekraïne voor 2026 en 2027 te zullen financieren. Zonder die hulp zou Oekraïne volgens de Europese Commissie al in de eerste maanden van 2026 bankroet zijn.
Verdediging opschroeven
Zelensky is voor de negende keer in Parijs sinds het uitbreken van de oorlog in februari 2022. Hij wil de verdediging van Oekraïne verder versterken nu een nieuwe winter voor de deur staat, terwijl Rusland infrastructuur en stroomvoorzieningen blijft bombarderen.
Vorige maand tekende Zelensky een overeenkomst met Zweden over de mogelijkheid dat Oekraïne de komende tien jaar of langer tot 150 Zweedse Gripen-straaljagers koopt. Oekraïne heeft al Amerikaanse F-16’s en Franse Mirages ontvangen.
