Beheerder Margraten over weghalen panelen: past niet langer in ‘missie’

• 

  Sjoerd den Daas

  correspondent Verenigde Staten

Washington blijft zich inzetten voor “de erfenis van gevallenen tijdens de oorlog ongeacht rang of ras”, ook op de Amerikaanse militaire erebegraafplaats in het Limburgse Margraten. Maar verhalen over de strijd voor gelijkheid die Afro-Amerikaanse soldaten tegelijkertijd in eigen land en binnen het leger voerden, passen niet langer binnen “de herdenkingsmissie”.

Dat zegt de beheerder van de begraafplaatsen, de American Battle Monuments Commission (ABMC), in een reactie op vragen van de NOS.

ABMC is verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van 26 Amerikaanse begraafplaatsen en tientallen herdenkingsmonumenten in het buitenland, waaronder dus Margraten. Uiteindelijk gaat Washington ook over hoe de oorlogsslachtoffers daar herdacht worden.

NRC bracht vorige week naar buiten dat de ABMC twee informatieborden over de rol van zwarte soldaten uit de permanente tentoonstelling in het bezoekerscentrum in Margraten had verwijderd.

“De missie van de ABMC is om zorg te dragen voor de gevallenen, hun verhalen te delen en de erfenis van hun dienst en offer te eren”, stelt een woordvoerder van de organisatie. “Dat doen wij door verhalen te delen door de lens van de lokale militaire campagnes en door de ervaringen van degenen die hun leven verloren.”

De Amerikaanse ambassadeur in Nederland Joe Popolo, tevens campagnedonor van president Trump, bezocht gisteren Margraten. Hij wilde bij zijn bezoek niet praten met de NOS. Wel zei hij in een video op X: “Het eren van de helden die in Margraten begraven liggen, onder wie Afro-Amerikaanse militairen zoals soldaat Willmore Mack, is ons zeer dierbaar. Hun moed, hun offer en hun menselijkheid verdienen het om openlijk, eerlijk en volledig herinnerd te worden.”

Maar volledig gebeurt dat in elk geval niet meer, nu de ABMC heeft besloten om persoonlijke verhalen over segregatie en discriminatie van Afro-Amerikaanse soldaten voor, tijdens en na de Tweede Wereldoorlog niet langer uit te lichten. Over die dubbele strijd de strijd tegen de nazi’s enerzijds en het gevecht in eigen land anderzijds mag alleen het eerstgenoemde nog verteld worden.

De ontwikkelingen vinden plaats in een tijd waarin Trump de strijd heeft aangebonden met alles wat hij ziet als diversiteit. Zo klaagde Trump eerder al over Juneteenth, de dag waarop de VS de afschaffing van de slavernij herdenkt. “Er zijn te veel vrije dagen, het kost ons land miljarden dollars”, zei hij.

Ook de Smithsonians, de federale musea in Washington, moesten het ontgelden. “COMPLEET DOORGESLAGEN”, schreef de president op zijn eigen platform Truth Social. “Alles waarover wordt gesproken is hoe verschrikkelijk ons land is, hoe erg de slavernij was.” Verhalen van zwarte en vrouwelijke piloten verdwenen eerder al van overheidswebsites na een presidentieel decreet van Trump om wat hij ziet als ‘woke’ uit te roeien.

Bij monde van de woordvoerder sluit de ABMC niet uit dat die nieuwe wind in het Witte Huis een rol speelt bij de beslissing om twee panelen weg te halen. Wel stelt het zelf tot de conclusie te zijn gekomen om de panelen te verwijderen. Een “interpretatie van de behoeften”, wordt dat genoemd. “Op geen enkel moment heeft ABMC externe instructies ontvangen om tentoonstellingsinhoud te verwijderen.”

ABMC wil niet ingaan op vragen of en hoe er de komende tijd nog aandacht zal zijn voor de offers van Afro-Afrikaanse soldaten in de Tweede Wereldoorlog. “ABMC heeft zich altijd ingezet om de verhalen te delen van de meer dan 10.000 Amerikaanse militairen die op de Netherlands American Cemetery worden herdacht”, aldus de woordvoerder.

“Dat blijven we doen doen, ongeacht rang, ras, geslacht of overtuiging. ABMC waardeert de relatie met onze partnerlanden en de sterke betrokkenheid van het Nederlandse volk zeer in onze missie om de Amerikaanse militairen te herdenken die hun leven hebben gegeven in naam van de vrijheid.”