Amerikaanse ouders verkiezen thuisonderwijs boven klaslokaal: hoe veilig is dat?

• Kirana Mostert

  redacteur Bureau Washington

Homeschooling, thuisonderwijs, is in de Verenigde Staten al langer een bekend fenomeen, maar sinds de coronapandemie wint het opnieuw sterk aan populariteit. Met een groter aantal kinderen dat thuiszit, nemen ook de zorgen toe. “Gebrekkig beleid maakt het mogelijk dat kinderen uit beeld raken, met tragische en soms zelfs fatale gevolgen”, zegt thuisonderwijskenner Jonah Stewart.

In de vroege ochtenduren verzamelen bij de familie Boden in West Virginia de zes jongste kinderen zich aan de keukentafel. De dag begint met een gebed, gevolgd door het voorlezen van Bijbelteksten. Daarna is het tijd voor de geschiedenisles: vandaag staan de kruistochten op het programma.

Voor sommige ouders is de afstand tot school de belangrijkste reden voor het geven van thuisonderwijs. Niet voor de Bodens: de dichtstbijzijnde school is slechts 4 minuten verderop. “Ze groeien zó snel op”, zegt moeder Wendi, met haar jongste dochter op schoot. “Ik wil de kans om samen te zijn en samen te leren niet aan me voorbij laten gaan.”

De redenen voor gezinnen om te kiezen voor thuisonderwijs zijn divers. Een gebrek aan vertrouwen bijvoorbeeld: Republikeinen vinden scholen vaak te woke, Democraten zijn juist teleurgesteld over het terugdraaien van het diversiteits- en inclusiviteitsbeleid. Schietpartijen op scholen maken dat ook veiligheid een rol speelt.

Om hoeveel kinderen het gaat is niet duidelijk en schattingen lopen sterk uiteen: vier, misschien wel zes miljoen kinderen. Veel Amerikaanse staten houden er geen data over bij.

Sowieso is er weinig toezicht, een tendens die onder president Trump niet zal worden gekeerd. Hij is groot voorstander van thuisonderwijs. In zijn tweede week in het Witte Huis tekende hij een decreet dat ouders meer vrijheid geeft in hoe ze het onderwijs van hun kinderen willen invullen.

Ook kondigde Trump belastingvoordelen aan die thuisonderwijs aantrekkelijker maken. Tegelijkertijd wordt juist bezuinigd op openbare scholen en wordt het Amerikaanse ministerie van Onderwijs uitgekleed. Het leidt tot meer kinderen waar minder ogen op gericht zijn en dat is problematisch, waarschuwen experts.

De dood van de 12-jarige Jacqueline Torres uit Connecticut heeft de discussie rondom toezicht nieuw leven ingeblazen. Ze werd door haar moeder van school gehaald en zou thuis les krijgen. Haar lichaam werd uiteindelijk gevonden in een container. Niemand had haar als vermist opgegeven, terwijl ze al een jaar niet meer in leven bleek te zijn.

Een gruwelijk verhaal, dat niet op zichzelf staat. Sinds het begin van de eeuw bracht de Coalition for Responsible Homeschooling ongeveer 500 misbruikzaken bij thuisonderwijs in kaart, waarvan er ruim 220 een fatale afloop hadden. De belangrijkste oorzaak volgens onderzoeker Stewart: een gebrek aan toezicht en data.

De regels over thuisonderwijs worden niet vanuit de centrale overheid vastgesteld: individuele staten hebben veel vrijheid om het zelf in te vullen. In sommige staten hoeven verzorgers nergens te melden dat ze hun kinderen uitschrijven van school, in andere mogen zelfs verzorgers die veroordeeld zijn geweest voor misdrijven tegen kinderen, alsnog thuis lesgeven.

“Er zijn negentien staten waar geen enkel vak verplicht is, ook Engels en wiskunde niet”, zegt Stewart. “Dan heb ik het nog niet eens over hoe die vakken worden gegeven.” Volgens haar leidt dat in veel gevallen tot leerachterstanden.

“Twaalf staten zijn helemaal een black box“, gaat Stewart verder. Daar is geen enkel contact verplicht tussen de overheid en de gezinnen die thuisonderwijs geven. “Dit betekent dat kinderen in feite volledig van de radar kunnen verdwijnen”, vertelt ze.

Ook in West Virginia, waar Wendi lesgeeft aan haar kinderen, is het toezicht minimaal. Volgens haar is dat geen probleem. “Ouders hebben het beste met hun kinderen voor en ik ken mijn kinderen beter dan wie dan ook”, zegt ze. Ouders hoeven in haar staat slechts één keer per jaar een toets af te nemen om het niveau van hun kinderen te bepalen.

Voor vader Kevin Boden is zelfs dat al te veel. “Als je de academische wereld verlaat, werkt het leven niet met schoolbellen die je vertellen waar je moet zijn.” Hij werkt voor de Homeschool Legal Defense Association, een organisatie die lobbyt voor minder toezicht. “Mijn boodschap aan de overheid is: je kunt ons gewoon met rust laten.”