NOS NieuwsAangepast
Een reeks Europese vluchten heeft deze week te maken gekregen met een bommelding. Explosieven werden niet gevonden, maar het vliegverkeer werd er wel door verstoord. Ook een toestel van KLM, dat vandaag op weg was naar Tel Aviv, kreeg te maken met een bedreiging. Het maakte een geplande tussenstop in Boekarest, nadat het was vertrokken van Schiphol.
Over de precieze beveiligingsprocedures laten luchtvaartmaatschappijen en autoriteiten weinig los. Wel is in grote lijnen bekend wat er gebeurt in de cockpit en op de luchthaven in het zeldzame geval dat tijdens een vlucht een bommelding binnenkomt.
Het kan beginnen met een e-mail, zoals dinsdag in Bulgarije. Daarin werd gewaarschuwd voor een explosief aan boord van een vliegtuig dat vanuit het Italiaanse Bergamo was vertrokken met bestemming Sofia. In diezelfde mail werd melding gemaakt van een tweede dreiging, tegen een vlucht vanuit Dublin die ook de Bulgaarse hoofdstad Sofia als bestemming had.
Zo’n bommelding kan binnenkomen bij de luchtvaartmaatschappij of de autoriteiten. Ook iemand aan boord kan een melding doen.
Hoe de geloofwaardigheid en de ernst van zo’n bericht wordt ingeschat, wil de internationale luchtvaartorganisatie IATA niet vertellen. Wel zegt die namens de luchtvaartmaatschappijen dat zij alle dreigingen serieus nemen. De organisatie roept de Europese autoriteiten op om de herkomst van de valse dreigingen van deze week te achterhalen.
Als zo’n bommelding de cockpit bereikt, hebben piloten vaste procedures en een checklist die ze doorlopen, zegt een woordvoerder van de Vereniging Nederlandse Verkeersvliegers (VNV) tegen de NOS. Piloten trainen hierop. “Bij KLM hebben alle vliegers dit scenario het afgelopen halfjaar opnieuw in de simulator geoefend”, zegt de zegsman van VNV.
“Op die checklist staat precies hoe je om moet gaan met zo’n bommelding. Zo kan er bijvoorbeeld gezocht worden in de cabine naar de bom”, vertelde een Nederlandse piloot een paar jaar geleden aan Een Vandaag.
Welke maatregelen nodig zijn, hangt af van de omstandigheden en de beschikbare informatie. VNV wil weinig vertellen over de beveiligingsprocedures, alleen dat de bemanning, de luchtvaartmaatschappij, de luchtverkeersleiding en de veiligheidsdiensten hierbij samenwerken.
Er kan voor worden gekozen om niet te landen op een drukke luchthaven. Bij de twee vluchten naar Sofia gebeurde dat niet, maar wel met een vliegtuig dat vandaag onderweg was van Dublin naar Rome.
Dat toestel maakte een tussenlanding op een Franse militaire basis. Soms schiet het leger ook in de lucht te hulp. Zo kreeg een vliegtuig van Finnair, dat onderweg was van Helsinki naar Rome, begeleiding van de Italiaanse luchtmacht.
Staat een vliegtuig met een mogelijke bom aan boord eenmaal aan de grond, dan is in Nederland de Koninklijke Marechaussee aan zet.
Volgens Marco Chan, een voormalig piloot die nu hoofddocent luchtvaartoperaties is aan de Kingston University Londen, wordt zo’n vliegtuig doorgaans naar een afgelegen plek op de luchthaven geleid. Daar gaan de bomexperts aan het werk, zegt hij tegen de Britse omroep BBC.
Op de luchthaven van Sofia zijn de twee toestellen, de passagiers, de bemanning en de bagage dinsdag geïnspecteerd door agenten van een speciale antiterrorisme-eenheid en de grenspolitie. Bij het laatste vliegtuig werden vier politiehonden ingezet. Er werd niets gevonden.
Passagiers wordt niet altijd meteen verteld wat er aan de hand is. Een passagier die dinsdag op een vlucht van Manchester naar het Spaanse Murcia zat, zei tegen de BBC dat ze pas hoorde van de bommelding nadat ze onder politiebegeleiding en zonder haar koffer naar de aankomsthal was gebracht.
