NOS Nieuws•
Groningen is toch weer in beeld voor twee nieuwe kerncentrales. Het kabinet beslist de komende maanden waar de nieuwe centrales komen: in Eemshaven in Groningen of in Terneuzen in Zeeland. Andere plaatsen zijn afgevallen.
Het kabinet baseert zich bij deze keuze onder meer op netbeheerder Tennet. Eemshaven en Terneuzen zijn de enige plekken waar volgens technische en andere haalbaarheidsadviezen twee grootschalige centrales van samen 3,2 Gigawatt gebouwd kunnen worden.
De technische voorkeur gaat daarbij uit naar Eemshaven. De combinatie met nieuwe windparken op zee pakt daar het beste uit. De elektriciteitsproductie is nu al erg geconcentreerd aan de kust. Centrales in Groningen schelen voor het transport van elektriciteit via een overvol net vanuit de kustprovincies.
Geen draagvlak
Nadeel van Groningen is dat er in de regio weinig tot geen draagvlak is voor de kerncentrales. Staatssecretaris De Bat van Klimaat en Groene Groei: “Ik weet dat ze dit niet willen, dat vertelden ze mij vanmorgen nog.”
Het vorige kabinet zei dat Groningen zal worden ontzien vanwege de gaswinning en de negatieve gevolgen daarvan. Het huidige kabinet zegt zich aan de belofte te houden dat Groningen afvalt als Zeeland “gelijk geschikt is”.
Ook de Tweede Kamer sprak verschillende keren uit dat de Groningers geen kerncentrales opgelegd moeten krijgen.
Dilemma
In Terneuzen in Zeeland, op papier de tweede optie, is wel draagvlak, maar daar is het technisch weer heel ingewikkeld. Tennet verwacht grote knelpunten bij de aansluiting op het hoogspanningsnet. Kerncentrale Borssele moet bijvoorbeeld stoppen en er kan geen nieuwe windenergie bij.
Ook omdat een keuze voor Groningen nu heel gevoelig zou liggen, gaat het kabinet deze locatie toch onderzoeken. “Als het niet mogelijk zou zijn, zouden ze nu zijn afgevallen”, zegt De Bat. “Dat is het dilemma dat we wegen.”
Het kabinet heeft op beide mogelijke locaties een zogenoemd nationaal voorkeursrecht gevestigd op geschikte stukken grond. Dit is om te voorkomen dat speculanten de grond opkopen om voor veel geld aan de overheid door te verkopen.
Zeven locaties onderzocht
Het afgelopen jaar werden zeven locaties in vier gebieden onderzocht: twee in het Sloegebied (Zeeland), één in Terneuzen (Zeeland), één locatie op Maasvlakte II (Rotterdam) en drie locaties in de Eemshaven (Groningen).
De haalbaarheid van een kerncentrale op deze locaties hangt niet alleen af van de vraag naar elektriciteit daar en de aanvoer van energie uit zon en wind op die plek.
Maasvlakte II in Rotterdam is bijvoorbeeld afgevallen omdat er te weinig grond is om zowel centrales te bouwen als het havengebied te laten groeien. En er liggen Natura2000-gebieden dichtbij.
Ook het Sloegebied in Zeeland viel af omdat de grond gebruikt moet worden voor waterstoftransport en andere economische activiteiten, en omdat ook hier Natura2000-gebieden dichtbij liggen.
In gesprek met inwoners
Ondanks de nadelen kiest het kabinet ervoor om Terneuzen als tweede optie verder te onderzoeken. Daarbij wordt ook gekeken naar de aanwezige havenbedrijven en industrie, en naar welke energiebehoefte die in de toekomst hebben.
Het kabinet gaat in gesprek met inwoners en bestuurders van de voorkeurslocaties en de locaties die zijn afgevallen. Ook komen er gesprekken met maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven. Het Kamerdebat is op 2 juli.
