Een op zes scholieren in tweede klas haalt schrijfniveau basisschool niet

Ruim een zesde (17 procent) van de middelbare scholieren kan aan het einde van de tweede klas nog geen eenvoudige verhalen en berichten schrijven, blijkt uit een rapport van de onderwijsinspectie. Vooral bij leerlingen in het vmbo-basis en -kader is er een grote groep die dat niveau niet haalt.

Van de leerlingen uit die twee vmbo-leerwegen haalt 40 procent niet het niveau dat eigenlijk al aan het einde van de basisschool – of zelfs iets daarvoor – zou moeten worden behaald. Bij vmbo gemengde en de theoretische leerweg is dat 18 procent. Bij havo/vwo haalt 4 procent het niveau 1F niet.

“Om het concreet te maken: dat zijn tienduizenden leerlingen met een risico op laaggeletterdheid”, schrijft de inspectie. “Dit past bij het beeld dat we in de Staat van het Onderwijs beschreven, namelijk dat de basisvaardigheden een zorgpunt zijn omdat de leerprestaties weinig verbeteren of zelfs verslechteren in de onderbouw van het voortgezet onderwijs.”

Het is de eerste keer dat de inspectie grootschalig onderzoek doet op middelbare scholen naar schrijfvaardigheid. “We maken ons zorgen, maar het verraste ons niet”, zegt Matthijs van den Berg van de inspectie tegen de NOS. “We zagen dit ook al bij lezen en bij rekenen.”

Uit het rapport blijkt verder dat in de Nederlandse les niet altijd even veel tijd kan worden besteed aan schrijfvaardigheid, omdat ook aandacht moet worden besteed aan begrijpend lezen en grammatica. Van den Berg: “Docenten Nederlands zeggen: we hebben in de tweede klas ongeveer 2,5 uur Nederlands per week, maar slechts een half uur gaat daar maar naar schrijven en het verbeteren van de schrijfvaardigheid.”

Daarbij is het volgens het rapport ook belangrijk om bij andere vakken dan Nederlands meer aandacht te geven aan schrijven en schrijfvaardigheid. “Het is echt wel een basisvaardigheid die je je hele leven nodig hebt”, zegt Van den Berg. “En als dat niet goed gaat, dan kun je daar je hele leven last van hebben.”

Want die schrijfvaardigheid is ook nodig voor een vervolgopleiding, zegt hij en uiteindelijk ook in het beroepsleven. “Al was het alleen maar om een goede sollicitatiebrief te schrijven.”