Merz valt AfD in Bondsdag hard aan: ‘Partij wil etnische zuivering’

• Chiem Balduk

  correspondent Duitsland

De Duitse bondskanselier Merz heeft in het eerste plenaire debat na de verkiezingen in Saksen-Anhalt hard uitgehaald naar de winnaar AfD. De rechts-radicale partij is volgens Merz een gevaar voor het land. De plannen voor wat de AfD “remigratie” noemt staan gelijk aan etnische zuivering, aldus de bondskanselier.

De AfD, die in Saksen-Anhalt door de veiligheidsdienst als extreemrechts is bestempeld, werd door alle partijen aangevallen. SPD-fractievoorzitter Miersch noemde AfD-leider Weidel iemand “vol haat”, Groenen-leider Dröge verweet de partij “woede tegen sociaal achtergestelde mensen en migranten” aan te wakkeren.

Merz deed felle uitspraken over de AfD in het eerste plenaire debat:

Zondag behaalde de AfD een monsterzege van 43,8 procent in de Oost-Duitse deelstaat Saksen-Anhalt. Met behulp van de populistische BSW zou de partij voor het eerst een deelstaatpremier kunnen leveren.

AfD-leider Weidel was vanochtend in het parlement nog altijd in een overwinningsroes. “Uw tijd is hoe dan ook voorbij”, zei ze in haar openingswoord tegen Merz. Ze verwijt de coalitie “linkse ideologie, linkse massamigratie en socialistische herverdeling”. Weidel pleitte voor het stopzetten van hulp aan Oekraïne, het importeren van Russisch gas en deportatie van vluchtelingen.

Bondskanselier Merz richtte zich vooral op de AfD en nam weinig tijd om over de eigen regeringsplannen te spreken, waarvoor dit begrotingsdebat was bedoeld. “U bent en blijft een destructieve kracht”, zei Merz tegen Weidel. Zo zullen de remigratieplannen van de partij het land schaden, omdat veel ambachtswerk, de zorg en restaurants draaien op mensen met een migratieachtergrond, aldus Merz.

De AfD wil het recht op asiel afschaffen en geen enkele vluchteling meer toelaten in Duitsland. Uitgeprocedeerde asielzoekers moeten worden uitgezet. In verschillende uitlatingen spreken prominente AfD’ers van “miljoenen(opent in nieuw venster)” die het land uit moeten, wat op een veel grotere groep slaat dan uitsluitend vluchtelingen, en van een onderscheid(opent in nieuw venster) tussen ‘echte Duitsers’ en ‘mensen met een Duits paspoort’.

Daarom stelde Merz dat remigratie gelijkstaat aan etnische zuivering, op basis van huidskleur en herkomst. Vanuit het AfD-vak werd met geschreeuw en verontwaardiging gereageerd.

Ook wees hij erop dat de meerderheid niet op de partij heeft gestemd. “U zult nergens in Duitsland een absolute meerderheid winnen.”

De toespraak van Merz werd ondersteund met applaus van de regeringspartijen, maar bij vlagen ook van oppositiepartij De Groenen. AfD-politici schreeuwden met regelmaat zo hard door Merz’ woorden, dat de kanselier niet te verstaan was en de Bondsdagvoorzitter moest ingrijpen.

Groenen-politica Dröge greep het debat aan om nogmaals op te roepen om te onderzoeken of de AfD verboden kan worden. Het Constitutioneel Hof kan tot zo’n onderzoek worden opgedragen, als een meerderheid van de Bondsdag of Bondsraad daarvoor stemt. De linkse partijen, inclusief regeringspartij SPD, pleiten hier al langer voor.

De CDU/CSU van bondskanselier Merz keerde zich tot nu toe tegen een verbodsprocedure. Na de AfD-zege in Saksen-Anhalt beweegt voor het eerst een prominente CDU’er in deze richting. Het gaat om Hendrik Wüst, de deelstaatpremier van Noordrijn-Westfalen. Hij pleit voor een werkgroep die een verbod onderzoekt.

Dat geluid was de afgelopen dagen ook in talrijke grote steden te horen. Onder meer in Berlijn, Keulen en Hamburg protesteerden duizenden tegen de opkomst van de AfD. In Saksen-Anhalt bleven de demonstraties beperkt tot enkele honderden mensen, onder meer in Halle en Maagdenburg.

Ondertussen neemt binnen de CDU/CSU de kritiek op Merz toe. Zo roept de vicevoorzitter van de CDU in Mecklenburg-Voor-Pommeren openlijk op tot het vertrek van de bondskanselier. Al langer bestaat er ontevredenheid(opent in nieuw venster) over zijn communicatiestijl en het breken van verkiezingsbeloftes. Maandag zwoer hij(opent in nieuw venster) niet te willen weglopen voor zijn verantwoordelijkheid.

Binnen de fractie in Saksen-Anhalt is intussen een machtsstrijd uitgebroken. Huidig deelstaatpremier Schulze werd gisteren met een verschil van één stem verkozen tot fractievoorzitter. Een interne tegenstrever wil de leiding overnemen, omdat hij vreest dat Schulze in zee gaat met linkse partijen in een anti-AfD-coalitie.

De partij is juist geboden bij eenheid, omdat de AfD actief geruchten verspreidt dat mogelijk CDU’ers zullen overlopen. De AfD komt in Saksen-Anhalt drie zetels tekort voor een meerderheid en wil liever niet afhankelijk zijn van de relatief nieuwe partij BSW. Zij werken liever samen met een ontevreden, conservatieve CDU-flank.

Over anderhalve week vinden opnieuw deelstaatverkiezingen plaats, in Berlijn en het Oost-Duitse Mecklenburg-Voor-Pommeren. Op beide plekken staat de AfD op winst, maar kunnen op basis van de peilingen ook andere partijen de grootste worden.