NOS Nieuws•
De Gezondheidsraad stelt dat ons voedingspatroon moet veranderen en dat we meer eiwitten moeten eten uit plantaardig voedsel. Als we gezonder willen worden en de planeet leefbaar willen houden, moet er vooral minder vlees op ons bord en meer peulvruchten en noten.
De onafhankelijke wetenschappelijke adviesraad kwam al eerder met de conclusie dat we plantaardiger moeten eten. Nu komt die ook met een concreet advies Richtlijnen goede voeding: eiwitbronnen en voedingspatronen 2025, dat vandaag is overhandigd aan de ministeries van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur.
Waar eerdere rapporten algemener bleven, komt de Gezondheidsraad nu met specifieke hoeveelheden. De consumptie van rood vlees moet naar beneden: maximaal 200 gram per week. Rood vlees is dat van runderen, kalveren, varkens, geiten, schapen en paarden.
Peulvruchten mogen veel meer gegeten worden: zo’n 250 gram per week. Denk daarbij bijvoorbeeld aan linzen, bruine bonen, sojabonen en kikkererwten. De helft van de Nederlanders eet nu nog helemaal geen peulvruchten, terwijl ze goed zijn voor het verlagen van cholesterol. Voordeel van peulvruchten voor het milieu is dat het gewas bij de groei stikstof uit de lucht haalt.
Voldoende eiwitten
Om bij het minderen met vlees toch voldoende eiwitten binnen te krijgen, is het advies om ook meer volkoren graanproducten te eten, zoals volkoren brood, volkoren pasta en zilvervliesrijst. In mindere mate kan rood vlees ook vervangen worden door eieren en wit vlees, zoals kip.
Daarbij geldt ook het advies om elke dag een handje ongezouten noten of pinda’s te eten: zo’n 15 tot 30 gram.
Voor vis geldt het advies om te kiezen voor 100 gram duurzaam gevangen of gekweekte vis per week, zodat overbevissing en ecologische schade worden teruggedrongen.
De richtlijnen zijn opgesteld voor de hele Nederlandse bevolking. Het Voedingscentrum zal de nieuwe richtlijnen weer vertalen in goede voorlichting over gezonde eetpatronen, ook voor specifieke doelgroepen. Het voedingscentrum verwacht in het voorjaar van 2026 met een update van de Schijf van Vijf te komen.
Meer wetenschappelijk onderzoek
Net zoals voorheen zijn de richtlijnen vooral gericht op het terugdringen van chronische ziekten zoals hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en kanker. Nieuw is dat de Gezondheidsraad nu ook nadrukkelijker de voedselveiligheid en de milieueffecten van ons eetpatroon meeneemt.
De Gezondheidsraad geeft van tijd tot tijd adviezen over voedingsmiddelen, dranken en voedingspatronen. De laatste versie van de richtlijnen verscheen in 2015.
De afgelopen tien jaar is er meer wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de gezondheidseffecten van voeding. Die uitkomsten zijn gebruikt voor de vernieuwing van de richtlijnen.
