Oekraïens vliegtuig in Leipzig waar drone dichtbij kwam, was beladen met munitie

Het Oekraïense vrachtvliegtuig op het vliegveld van Leipzig, waarbij in de nacht van dinsdag op woensdag een drone met explosieven werd gevonden, was beladen met munitie. Dat melden Duitse media.

Volgens de Süddeutsche Zeitung(opent in nieuw venster), WDR en NDR blijkt uit een politierapport dat het Antonov-toestel militaire munitie aan boord had, afkomstig uit Frankrijk. Het is niet duidelijk om wat voor soort munitie het gaat.

De bedoeling was dat het vanuit Leipzig verder vervoerd zou worden. De luchthaven van Leipzig is een knooppunt voor wapentransporten voor Oekraïne.

Minister van Binnenlandse Zaken Dobrindt sprak gisteravond van een “nieuw niveau van dreiging”. De drone was volgens hem niet het werk van amateurs. Met de explosieven die aan de drone zaten, had een aanslag gepleegd kunnen worden.

Hoogleraar ethiek van de digitale samenleving (TU Eindhoven) en oud-docent aan de Nederlandse Defensieacademie Lambèr Royakkers zegt dat er helemaal geen sprake is van een nieuwe dreiging. “We weten al jaren dat zelfs hele goedkope consumentendrones gepaard kunnen gaan met explosieven of andere gevaarlijke materialen.”

Volgens Patrick Bolder, defensiespecialist van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies, is het een drone die waarschijnlijk in de buurt is gelanceerd, omdat het type drone waarom het gaat niet ver kan vliegen. “De bestuurder is dus dichtbij geweest, misschien zelfs binnen de hekken van de luchthaven.”

En dat is ernstig, vindt Bolder. “Want dat betekent dat er mensen in de buurt zijn die bereid zijn dit soort aanvallen uit te voeren.”

Met behulp van een robot werd de drone onderzocht:

Bolder zegt dat er systemen zijn om drones te detecteren. “Maar er zijn altijd zwarte vlekken en blinde hoeken.” Ook volgens Royakkers is het moeilijk om je voor honderd procent te verdedigen tegen drones. “Maar 80 tot 90 procent is mogelijk.”

Royakkers pleit ervoor om verschillende maatregelen te combineren. “Denk aan geofencing, dat is een soort wapenschild of een digitaal hek. Dat kan samengaan met bijvoorbeeld jamming.” Daarbij worden radiosignalen verstoord, waardoor communicatie moeilijk wordt.

Op en rond Schiphol is het verboden om met drones te vliegen, omdat ze volgens de luchthaven het luchtverkeer “ernstig in gevaar brengen”. Dat geldt ook voor Rotterdam The Hague Airport. Wel werd in 2022 een test gedaan met drones, die opnames maakten van het vliegveld. Dat gebeurde in overleg met de luchtverkeersleiding, waardoor het andere verkeer in de lucht er geen hinder van ondervond.

Eind vorig jaar kwam op Eindhoven Airport het vliegverkeer stil te liggen doordat er drones waren gezien. Een paar dagen daarvoor probeerde Defensie boven vliegbasis Volkel ook al drones neer te halen.

Toenmalig minister van Defensie Brekelmans zei dat er maatregelen waren genomen. Welke dat waren zei hij niet vanwege veiligheidsredenen.

Gezien de oorlog tussen Oekraïne en Rusland wordt er rekening mee gehouden dat Rusland verantwoordelijk is voor het incident in Leipzig. Minister Dobrindt sluit niet uit dat een “buitenlandse mogendheid” achter de drone zit.

Volgens Bolder ligt het niet voor de hand dat een Rus de drone met explosieven geplaatst heeft. “Maar het kan zijn dat de Russen iemand zo gek hebben gekregen dit te doen, met als doel de boel te verstoren en angst aan te jagen.”

Dat laatste past binnen het “hybride aanvalsscenario” waarover Dobrindt spreekt. Die hybride aanvallen zijn bedoeld om onrust te creëren. Het kan dan ook gaan om sabotageacties of cyberaanvallen.

Het Duitse Openbaar Ministerie laat weinig los over het onderzoek naar het incident. “Het onderzoek en de politieacties worden met de hoogste prioriteit uitgevoerd”, zegt een woordvoerder tegen persbureau DPA.