Plotseling verhuist het Groninger Museum z’n duurste aankoop ooit naar de binnenstad

Tot verbazing van kunstkenners is het Groninger Museum bezig om een enorm glazen kunstwerk van de Amerikaanse artiest Dale Chihuly weg te halen. De Grand Stairwell Installation krijgt een nieuwe plek in de Universiteitsbibliotheek (UB) in de binnenstad.

“Deze verhuizing stelt het werk van Chihuly in staat een geheel nieuw publiek te bereiken”, aldus artistiek directeur Roos Gortzak van het museum bij RTV Noord(opent in nieuw venster). “Dat gebeurt in een ruimte die dezelfde kwaliteiten van licht en beweging op een andere manier tot leven brengt.”

Anderen, onder wie voormalig Groninger Museum-directeur Andreas Blühm, zijn minder enthousiast. Zij wijzen erop dat de verplaatsing van de zeventig rode, oranje en gele glazen sculpturen waarschijnlijk duur en bepaald niet eenvoudig is.

Elk glazen sculptuur heeft een gewicht van tussen de acht en vijftien kilo. Bij een verhuizing breekt zo een stukje af, is de vrees.

“Als ik er nu nog had gezeten, had ik het onvoorwaardelijk laten hangen waar het hing”, aldus voormalig directeur Blühm.

De Grand Stairwell Installation werd in 2019 door het Groninger Museum voor bijna een miljoen euro aangeschaft. Het ging om de duurste aankoop ooit door het museum, mede mogelijk gemaakt door gerenommeerde geldschieters zoals het Mondriaanfonds en de Vereniging Rembrandt.

Blühm, toen nog directeur, vertelde in 2019 dat Grand Stairwell Installation speciaal was gemaakt was voor de trapzaal van het Groninger Museum. “Alle bezoekers zeiden: Wow, wat fantastisch! Ze schreven in het gastenboek: Jullie moeten dit houden”, aldus(opent in nieuw venster) Blühm toen. “Dit werk kan ook niet in het depot, dit blijft hier.”

Maar zes jaar later is de ontmanteling afgelopen maandag begonnen. De kunstenaar zelf is op de hoogte gesteld, wat die ervan vindt is niet bekend. Binnenkort begint de daadwerkelijke verhuizing naar de UB.

Wat de verhuizing kost, wordt niet bekendgemaakt. “Omdat de voorwaarden van de overeenkomst nog worden afgerond, kunnen we (het Groninger Museum en de Rijksuniversiteit Groningen) nog geen details vrijgeven”, laat het museum weten.

De bieb zegt dat er vooral een inhoudelijke reden is voor de nieuwe locatie, direct achter de Grote Markt in hartje binnenstad. “‘Dankzij de glazen gevel van deze locatie kan het kunstwerk de interactie aangaan met de buitenwereld, een dialoog tussen natuur en cultuur die centraal staat in het werk van Chihuly”, aldus de UB in een schriftelijke reactie.

“Wij zijn vereerd dit werk in ons gebouw te mogen verwelkomen”, voegt UB-directeur Marjolein Nieboer daar mondeling aan toe. “Waar het dagelijks gratis te zien zal zijn voor vele studenten en bezoekers, en onderdeel wordt van zowel onderzoek als het dagelijks leven in de bibliotheek.”

Blühm vraagt zich vooral af wát bezoekers straks in de UB te zien krijgen. “Het is wat we in goed Nederlands een site-specific kunstwerk noemen: het reageert op de architectuur van de ruimte. Chihuly heeft het specifiek ontworpen om de hoogte en het licht van onze trappenhal in het museum te benutten.”

De kunstenaar bouwde de installatie aanvankelijk als proefopstelling in zijn studio in Seattle. Daarna reisde zijn gespecialiseerde team naar Groningen om het werk definitief te plaatsen. Voor de nieuwe locatie moet de compositie dan ook opnieuw worden ontworpen, zegt Blühm.

“Al die losse onderdelen moeten compositorisch opnieuw worden gerangschikt. Dat is echt hogere kunst; dat kunnen wij als museumstaf niet zelf bepalen. Als ik ze zelf zou moeten ophangen, zette ik ze waarschijnlijk braaf op een rijtje. Maar dan is het geen echte, dynamische Chihuly meer.”