President Hongarije en Orbán-adept tekent wet waardoor hij nu zelf op straat staat

De Hongaarse president Tamas Sulyok heeft zijn handtekening gezet onder een grondwetswijziging die een onmiddellijk einde maakt aan zijn eigen periode als staatshoofd. Dat heeft hij zelf bekendgemaakt.

Het omstreden amendement bepaalt specifiek dat Sulyok moet aftreden. Het parlement stemde maandag in met de grondwetswijziging, nadat de president eerder had geweigerd gehoor te geven aan de oproep van premier Magyar om te vertrekken.

Het ontslag van Sulyok is onderdeel van de verkiezingsbelofte van Magyar om het land te bevrijden van de invloed van oud-premier Orbán, die hij in april met grote cijfers versloeg.

Met het verlies van Orbán en zijn Fidesz-partij verdween ook de steun voor Sulyok, die in 2024 werd gekozen door het parlement. Daarin had het rechts-nationalistische Fidesz toen een grote meerderheid.

“We herstellen hiermee iets wat het regime-Orbán van het volk heeft proberen af te nemen”, zei Magyar, “de zekerheid dat de macht aan banden kan worden gelegd, dat publieke middelen kunnen worden teruggevorderd en dat de staat weer zijn – vrije Hongaarse – burgers kan dienen.”

Uiterlijk vandaag moest Sulyok zijn handtekening zetten. Hij zei dat hij geen andere keus had dan de wet te tekenen. Als hij zou weigeren, zou Magyar een afzettingsprocedure beginnen.

Sulyok, een voormalig rechter van het Constitutioneel Hof, waarschuwde dat de hervorming schade toebrengt aan de rechtsstaat. Hij noemde het in strijd met de rechtsstaat om ambtsdragers op deze manier te ontslaan.

Ook Orbán reageerde op de grondwetswijziging. “Tirannie is niet langer een dreiging, maar de werkelijkheid. Als dit de president kan overkomen, is morgen niemand meer veilig,” zei hij.

Parlementsvoorzitter Afnes Forsthoffer is vanaf maandag interim-president. Het parlement kiest binnenkort een nieuwe president, voor de periode tot er een nieuwe grondwet is.

In de grondwetswijziging is ook een maximum zittingstermijn van twaalf jaar vastgelegd voor parlementsleden en wordt de pensioenleeftijd voor rechters van het Constitutioneel Hof bepaald op 70 jaar. Dat betekent dat de huidige voorzitter van het Hof, een bondgenoot van Orbán, met pensioen moet.