NOS Nieuws
Het nicotinegebruik onder mbo’ers blijft onverminderd hoog, blijkt uit onderzoek van het Trimbos-instituut. Een op de vijf studenten gebruikt dagelijks een product waar nicotine in zit. Het rapport is opgesteld met cijfers over 2025. Het gebruik van alcohol, cannabis en lachgas is ten opzichte van 2023 wel afgenomen.
Het onderzoek richtte zich specifiek op de groep mbo’ers. “Aangezien uit eerdere onderzoeken blijkt dat het gebruik van alcohol, tabak en andere middelen nogal kan verschillen tussen onderwijsniveaus is het des te belangrijker om ook het gebruik van mbo-studenten te blijven monitoren over tijd”, schreef het instituut daar eerder al over.
Van de nicotineproducten blijven sigaretten het populairst onder mbo’ers: bijna één op de drie studenten stelde in de maand voor het onderzoek te hebben gerookt, van wie ongeveer de helft van deze groep zei dat dagelijks te doen. De cijfers zijn nagenoeg hetzelfde gebleven ten opzichte van het onderzoek van twee jaar geleden.
Bij het vapen is een kleine daling te zien, maar ook daar blijven de cijfers hoog: één op de vijf mbo-studenten zegt de maand voor het onderzoek een vape te hebben gebruikt, van wie 6,4 procent dagelijks.
Dat nieuwe nicotineproducten geen vervanging zijn voor nieuwe sigaretten blijkt ook uit de cijfers van het instituut. Van de studenten die dagelijks vapet, rookt meer dan de helft (53,8 procent) ook sigaretten.
Een kleine stijging is te zien bij het gebruik van nicotinezakjes, ook wel snus genoemd. In 2023 zei 11,6 procent van de mbo-jongeren dat ze dat weleens hebben gebruikt. Dat is bij het onderzoek dat in 2025 werd uitgevoerd opgelopen naar 14,3 procent. Wel is het percentage dat de zakjes dagelijks gebruikt nog altijd laag ten opzichte van sigaretten en vapes: 1,8 procent.
Ten opzichte van hun leeftijdgenoten op middelbare scholen, roken en vapen 16- en 17-jarige mbo-studenten een stuk meer: vooral het aantal dagelijkse rokers en vapers is twee (bij 16-jarigen) tot ruim vijf (bij 17-jarigen) keer zo hoog en ook bij vapen is dat fors meer.
Dat komt volgens de onderzoekers onder meer doordat mbo-studenten het risico voor de gezondheid lager inschatten dan hun leeftijdsgenoten.
Tegenover het onverminderd hoge nicotinegebruik van de mbo-jongeren staat wel dat ze minder zijn gaan drinken. Sinds 2021 is bij jongeren een daling zichtbaar. Die is er ook bij cannabisgebruik en bij gebruik van lachgas. Voor de daling van drugsgebruik geven de onderzoekers geen reden. Bij lachgasgebruik wordt dat wel verklaard: dat is minder beschikbaar, onder meer door het landelijke verbod dat in 2023 inging.
Voor het eerst dit jaar is ook welzijn opgenomen in het onderzoek. Ruim één op de vijf mbo-studenten kampt met emotionele problemen. 16- en 17-jarige mbo’ers geven gemiddeld wel een hogere score aan hun welzijn dan leeftijdgenoten die niet naar het mbo gaan.
“Dit is mogelijk een gevolg van het feit dat een deel van deze leerlingen van 16 en 17 jaar in hun examenjaar zit, waardoor de ervaren druk (tijdelijk) hoger is”, schrijven de onderzoekers. “Anderzijds zijn mbo-studenten mogelijk beter op hun plek op de opleiding die zij volgen.”

