Tientallen kinderen mogelijk verwekt door ‘verkeerd’ zaad in Noord-Cyprus

Vermoedelijk zijn minstens dertig kinderen, voornamelijk Britten, door de verkeerde donors bij vruchtbaarheidsklinieken in Noord-Cyprus verwekt. Dat meldt de BBC(opent in nieuw venster). De Britse omroep bracht de misstanden al eerder(opent in nieuw venster) aan het licht, maar nu blijkt het aantal gedupeerde ouders nog groter te zijn.

In alle gevallen die de BBC onderzocht, bleken de ouders niet de donoren te hebben gekregen die zij hadden uitgekozen. Het gaat om meerdere klinieken in het Turkse deel van Cyprus. Dat gebied staat buiten de wetgeving van de Europese Unie en wordt alleen wettelijk erkend door Turkije.

Klinieken worden daar nauwelijks gereguleerd maar toch kiezen veel patiënten voor de lage prijzen, beloftes van hoge slagingspercentages en een ruime keuze aan sperma- en eiceldonoren.

Een kliniek sprong eruit in het onderzoek: het Dogus IVF Centre. Zeker de helft van de kinderen is geboren na een behandeling in die kliniek. Ouders zeggen dat ze donoren zorgvuldig selecteerden, op basis van bijvoorbeeld gezondheid, uiterlijk, opleiding, hobby’s en karakter. Maar die wensen zijn vermoedelijk genegeerd.

Elf van de 30 kinderen hebben inmiddels een DNA-test ondergaan. Daaruit bleek dat ze genetische voorouders uit Turkije of omliggende landen hebben. Dat terwijl de meerderheid van de ouders gescreende, gezonde donoren uit West-Europa was beloofd. Na de geboorte kregen de ouders al argwaan door hun uiterlijke kenmerken, maar de afgelopen tijd vielen de puzzelstukjes steeds verder in elkaar.

“Het is ronduit schandalig”, zei een van de moeders, Rachel, in een interview met de BBC. Onlangs ontdekte ze dat ze de verkeerde spermadonor had gekregen.

De moeder koos specifiek voor een donor uit Denemarken via Cryos International, de grootste spermabank ter wereld. In zijn profiel gaf de donor aan dat hij het prima zou vinden dat de kinderen zijn identiteit konden ontdekken wanneer zij 18 jaar werden, iets wat Rachel ook graag wilde als mogelijkheid voor haar kind.

Ze kreeg een goede indruk van de Dogus-kliniek, die zei de donor voor haar te kunnen regelen. Ze reisde af naar Noord-Cyprus voor de behandeling en raakte al snel zwanger. Later begon zij zich al zorgen te maken omdat ze geen toegang kreeg tot medische dossiers, waarin stond dat het sperma van de man was gebruikt.

Ook riepen de uiterlijke kenmerken van haar kind, Jonah, veel vragen op. Na de eerste publicatie van de BBC eerder dit jaar besloten zij een DNA-test te doen, waaruit bleek dat het 13-jarige kind Turkse en Zuid-Europese voorouders had. “Gelukkig was Jonah gefascineerd door zijn afkomst”, zei de moeder. “Desondanks is wat er gebeurd is niet oké”. Ze dacht eerst dat het ging om een eenmalige fout totdat duidelijk werd dat het bij meer ouders was misgegaan.

De families zitten nog met veel vragen. Zoals wie de donors zijn en hoe het zit met hun medische geschiedenis. Vooralsnog wordt dat niet duidelijk uit vragen van de BBC aan medewerkers van de kliniek.

Het Britse ministerie van Volksgezondheid heeft gezegd een onderzoek in te stellen naar de praktijken. Ondertussen ontdekte de BBC dat de Dogus-kliniek al ruim tien jaar op de zwarte lijst staat van spermabank Cryos International.