NOS Nieuws•
-
Gabi Verberg
correspondent Oost-Azië
-
Laura van Megen
correspondent China
-
Gabi Verberg
correspondent Oost-Azië
-
Laura van Megen
correspondent China
Het is al lange tijd onrustig bij de Zuid-Koreaanse techreus Samsung Electronics, het grootste bedrijf van het land. Na maanden van onderhandelingen, dreigingen met een monsterstaking en bemiddeling van de regering hebben de vakbond en Samsung een tijdelijke overeenkomst bereikt.
De Zuid-Koreaanse beurs reageerde na het bereiken van een tijdelijke overeenkomst direct positief en boekte de grootste dagwinst sinds begin april. Maar de kou is verre van uit de lucht. Velen verwijten de vakbond en de werknemers roekeloosheid en hebzucht. De vraag rijst: als alle vakbonden zo hard de strijd aangaan, wie waarborgt dan nog de economische veiligheid van het land?
Zo’n vijftigduizend medewerkers van Samsung waren deze week van plan om hun werk voor maar liefst achttien dagen neer te leggen. Dat deden ze omdat er volgens hen na maanden van onderhandelingen tussen de vakbonden en Samsung te weinig was bereikt.
De onrust concentreert zich rond de chipafdeling van Samsung. Het hele concern noteerde een winstgroei van 750 procent begin dit jaar ten opzichte van vorig jaar, met nog veel scherpere stijgingen in de chiptak. De vakbond vindt de verschillen tussen de winst van het bedrijf en de lonen te groot en wil dat de medewerkers meeprofiteren.
Samsung is de grootste producent van geheugenchips ter wereld. Door de groei van kunstmatige intelligentie zijn steeds meer geheugenchips nodig om al die data op te slaan en kunstmatige intelligentie (AI) te laten draaien. Samsung levert chips aan zo’n beetje alle grote techbedrijven ter wereld, waaronder Microsoft, Google en Nvidia.
“Zo is Samsung is een essentieel onderdeel geworden van de explosieve groei of zelfs revolutie in AI en AI-datacenters,” legt June Park uit, onderzoeker aan de Singapore Management Universiteit.
Maar die enorme winsten kunnen van korte duur zijn, als het geld niet wordt geïnvesteerd in innovatie, zeggen critici van de vakbond. “De chipindustrie kent moordende concurrentie, dus als je de winst niet terug investeert in onderzoek en ontwikkeling, krijg je misschien niet de resultaten waar je op hoopt,” zegt Park.
De stakingsaankondiging leidde tot paniek in Zuid-Korea. De premier van Zuid-Korea waarschuwde dat de staking het land honderden miljoenen euro’s per dag zou kunnen kosten.
Volgens Kim Man-Ki, professor Internationale Openbare Aanbestedingen aan de KAIST-universiteit, gaat het niet alleen om economische schade maar staat ook de nationale veiligheid van Zuid-Korea op het spel. De chipsector is goed voor ongeveer een kwart van de totale export.
“Ik ben niet tegen vakbonden,” benadrukt hij, maar “we kunnen ons simpelweg geen verstoringen veroorloven – niet alleen voor de Koreaanse industrie, maar ook voor de wereldwijde toeleveringsketens.”
Hij pleit daarom voor een nieuwe juridisch kader voor de chipsector, vergelijkbaar met die voor de Zuid-Koreaanse defensie-industrie, waar stakingen aan banden zijn gelegd vanwege de nationale veiligheid. Op die manier zou ook de continuïteit van de chipproductie kunnen worden gewaarborgd, zegt hij.
De rechtbank had de staking al deels verboden uit angst voor verstoringen in de chiptoeleveringsketens. De Zuid-Koreaanse minister van Arbeid sloot persoonlijk aan bij de onderhandelingen tussen Samsung en de vakbond, waar uiteindelijk op het laatste moment een tijdelijke deal uitkwam.
De vakbond wilde de NOS niet te woord staan, vanwege de gevoeligheid van de kwestie. Van een vakbondslid horen we opluchting over de tijdelijke deal, omdat ook de leden vreesden voor verdere escalatie. De vakbond is pas een paar jaar geleden opgericht, dus deze onderhandelingen zijn nieuw voor iedereen, van de vakbond en de leden tot Samsung zelf, zei hij.
Opluchting
Professor Kim is opgelucht, maar niet tevreden over de tijdelijke deal. Daarin is hij niet alleen. Aandeelhoudersgroepen noemen de voorgestelde bonusafspraken illegaal en ook binnen Samsung zelf blijft de onvrede groot: werknemers van andere afdelingen voelen zich achtergesteld.
De ingenieurs bij Samsung hebben in de regel al een topsalaris. Dat zij de nationale economie en de internationale reputatie van het land zo onder druk zetten voor persoonlijk gewin, kan op weinig sympathie rekenen.
Of de overeenkomst aangenomen wordt, wordt later deze week bekendgemaakt. De vakbondsleden hebben tot woensdag om over het voorstel te stemmen. Op de eerste dag bracht meer dan de helft van de vakbondsleden al zijn stem uit.
