NOS Nieuws•
De verdachte van de kunstroof in Assen die géén deal sloot met justitie, moet grotendeels worden vrijgesproken. Dat bepleitten zijn advocaten vandaag in de rechtbank.
Tegen verdachte Bernhard Z. eiste het Openbaar Ministerie dinsdag 5,5 jaar gevangenisstraf. Hij zou een van de drie mannen zijn geweest die vorig jaar met veel geweld de helm van Cotofenesti en enkele gouden armbanden roofde uit het Drents Museum.
Zijn twee medeverdachten kregen een lagere strafeis in ruil voor het teruggeven van de kostbare Roemeense kunstschatten. Tegen hen eiste het OM deze week ruim 3,5 jaar cel.
DNA-sporen
Verdachte Z. blijft ontkennen dat hij in het museum is geweest. Volgens zijn advocaten is daar ook geen enkel bewijs voor, zoals DNA-sporen of camerabeelden waarop hij te herkennen is. Hij is ook niet op het vakantiepark gezien dat de verdachten als uitvalsbasis zouden hebben gebruikt.
Dat zijn DNA op een jas zat die in de buurt van het museum is weggegooid, is volgens zijn advocaten goed te verklaren. De sporen zouden afkomstig zijn van een tas in dezelfde afvalcontainer. Volgens het OM is niet zeker of dat wel kan.
Z. gaf deze week toe dat hij – naast een tas – ook een gestolen auto en kentekenplaten regelde. Dat die bij een kunstroof zouden worden gebruikt, wist hij naar eigen zeggen niet.
“Het bewijs is niet zo overweldigend als het OM wil doen geloven”, zei advocaat Micha Jonge Vos. Hij benadrukte nog eens dat Bernhard Z. op geen enkele manier kan helpen bij het terugvinden van de laatste, nog ontbrekende gouden armband.
Verdachte Roemeen
Zijn collega Simcha Plas suggereerde dat mogelijk een Roemeen betrokken is geweest die zich “meer dan verdacht” heeft gedragen in het Drents Museum. Deze man liep een paar dagen voor de roof met een sporttas de tentoonstellingsruimte binnen.
“Hij gaf de totaal ongeloofwaardige verklaring dat hij op zoek was naar een Dacia-garage”, zei Plas. De tentoonstelling heette Dacia en zo zou hij per abuis in het museum zijn beland.
Volgens Plas is de man in het verleden gezien met een crimineel die zich bezighield met kunstroven. Maar het OM zei dat na maandenlang onderzoek is uitgesloten dat de Roemeen een rol heeft gespeeld.
Draconische opsporingsmiddelen
De verdediging hekelde ook de zware opsporingsmiddelen die het OM heeft ingezet, zoals het publiceren van namen en foto’s van twee verdachten terwijl ze al gearresteerd waren. Als Bernhard Z. niet wordt vrijgesproken, zou zijn straf daarom fors omlaag moeten, vinden zijn advocaten.
Ook de advocaten van de verdachten die wél een deal sloten met justitie, waren verbolgen over de “draconische” middelen die het OM heeft ingezet om de kunstschatten terug te vinden.
Ronald van der Graaf, de advocaat van Douglas W., vond dat het OM meerdere keren buiten haar boekje is gegaan. “Er is letterlijk gezegd: uw cliënt boeit ons niet, de spullen moeten terug en de juridische consequenties zullen we aanvaarden.”
Zijn collega Dennis Vlielander vertelde dat hij is geïntimideerd door de politie. Nog voor hij W. voor het eerst sprak, kreeg hij te horen dat hij ervoor moest zorgen dat de kunstschatten terugkwamen. Anders zouden er “consequenties” voor hem zijn.
Onder druk gezet
Kritiek is er ook op een undercoveractie van de politie. Verdachte Jan B. kreeg te maken met agenten die zich voordeden als criminelen. Zij zeiden onder andere tegen B. dat hij al lang “in de kofferbak” had kunnen liggen “met een kankergat in je kop”.
Volgens het OM zeiden de agenten dit niet om hem te bedreigen, maar om hem ervan te overtuigen dat ze te vertrouwen waren. Advocaat Nico Meijering vindt dat de politie onaanvaardbare druk heeft uitgeoefend.
Ondanks hun bezwaren gingen de advocaten uiteindelijk toch om tafel met het Openbaar Ministerie. De gemaakte procesafspraken zijn volgens hen een gulden middenweg: geen bekentenis, wel de schatten terug en een lagere strafeis. De rechtbank doet 5 juni uitspraak.
Een reconstructie van de kunstroof in het Drents Museum in Assen:
Strafzaak om gestolen goud begint: dit weten we over de kunstroof in Assen
