Wales doekt straat aan riviertje op: ‘Eerste klimaatvluchtelingen van het VK’

Storm Dennis was een van de zwaarste stormen die Wales ooit getroffen heeft. Hij ging gepaard met extreem zware regen op de hellingen van Zuid-Wales. Als het droog is, is het riviertje Nant Clydach maar enkeldiep. Nu veranderde het in een allesverwoestend monster. De bewoners van Clyde Terrace waren volkomen verrast. Ze zagen hoe hun woningen verdwenen in een kolkende laag modder en water.

Sindsdien hield de overheid zich jaren bezig met de vraag: hoe kunnen we een nieuwe ramp voorkomen? De uiteindelijke oplossing was uniek. Dit voorjaar besloot de regering de straat op te kopen en de huizen af te breken. De hele gemeenschap wordt verplaatst, een primeur voor het Verenigd Koninkrijk. Thomas: “Ze noemen ons al de eerste klimaatvluchtelingen van het VK.”

Toenemende wateroverlast is een realiteit waarmee steeds meer Britten te maken krijgen, vertelt dr. Jess Neumann. Zij is een overstromingsexpert die verbonden is aan de Universiteit van Reading. Volgens haar spelen tal van menselijke factoren een rol bij overstromingsrisico’s. Hoe dicht wonen de mensen bij een rivier? Staan er woningen in uiterwaarden? Kan overtollig water snel genoeg wegvloeien in dichte bebouwing?

Maar één factor springt er bovenuit. “Klimaatverandering is de onderliggende oorzaak van alle waterproblemen waarmee we te maken krijgen in de toekomst. We zien nu al steeds meer extreem weer. We zijn er alleen niet op voorbereid.”

Hoewel het Verenigd Koninkrijk de afgelopen twintig jaar te maken kreeg met een uitzonderlijke reeks zware overstromingen, loopt de overheid volgens Neumann nog hopeloos achter met het watermanagement. “De regering maakte onlangs met veel fanfare bekend dat het 3 miljard euro investeert in maatregelen die 66.000 woningen moeten beschermen tegen overstromingen. In werkelijkheid staan 6 miljoen Britse woningen in risicogebieden, dus dat is letterlijk een druppel in een rivier.”

Ze wijst ook op de verschillen in aanpak tussen Nederland en het VK. “In Nederland zijn jullie gewend om te leven met het water. Wij doen er alles aan om het water zoveel mogelijk buiten de deur te houden. Maar we beseffen dat die aanpak niet meer werkt.”

Dat veranderende besef leidde tot de unieke oplossing voor Clyde Terrace, al was het een uiterst moeizaam proces. In de zes jaar na storm Dennis werden meerdere opties overwogen, zoals het verhogen van de muur of het verbreden van de rivier. Maar het bleek onhaalbaar en onbetaalbaar. “Uiteindelijk kwamen ze tot de conclusie dat het effectiever en goedkoper was om de huizen op te kopen en de gemeenschap te verplaatsen.”

Het is de eerste keer dat dit gebeurt, maar waarschijnlijk niet de laatste, denkt Neumann. “Gaat dit elders gebeuren? Grote kans van wel. We hebben het nu al over vluchtelingendorpen waar we mensen moeten evacueren.”