Wanhopig stelt VN budget voor noodhulp bij: ‘Hartverscheurend’

“Dit is een hartverscheurend verslag om te delen. Ik zie leed op elke pagina.” Bij de presentatie van zijn budgetaanvraag probeerde VN-noodhulpcoördinator Tom Fletcher de menselijke maat terug te brengen in de zakelijke statistieken en staafdiagrammen.

Een kwart miljard mensen wereldwijd heeft noodhulp nodig, maar de VN kreeg dit jaar slechts 12 miljard van de gevraagde 45 miljard dollar. Dit jaar stelt Fletcher dat er in ieder geval 23 miljard nodig is om de ergste nood te lenigen.

“Laten we beginnen met één leven. Een verhaal”, begon de Britse ondersecretaris-generaal de persconferentie waarin hij het verlaagde budget aankondigde. “Achter al die cijfers gaan overlevingsverhalen schuil. Over moed. Waardigheid. Overlevingsdrang. En solidariteit.”

Hij haalde een vrouw aan die hij in Sudan had gesproken. Toen ze in El Fasher naar haar buren vluchtte omdat haar man en kind waren vermoord, trof ze daar alleen een twee maanden oude baby in leven aan. Op weg naar een VN-post doorstond ze verder geweld, maar ze haalde het wel. “Is er iemand – waar je ook woont, wat je gelooft, op wie je stemt – die vindt dat we er niet voor haar moeten zijn?”

Toch ziet Fletcher een wereld vol apathie, waar politici “pochen hoeveel hulpgeld ze geschrapt hebben”. Terwijl de wereld kampte met natuurrampen, oorlog, honger en epidemieën, kreeg zijn VN-organisatie in de afgelopen tien jaar niet zo weinig geld. De VN kon daardoor 25 miljoen mensen minder helpen dan gehoopt.

Verschillende landen sneden in hun ontwikkelingshulp. Zo trok het kabinet-Schoof er 2,4 miljard minder voor uit en schrapte de Amerikaanse president Trump tientallen miljarden. Fletcher somde op dat daardoor voedselhulp moesten worden beëindigd, programma’s voor meisjes en vrouwen geen fondsen kregen en honderden hulpinstanties de deuren sloten. “Het is een tijd van geweld, straffeloosheid en onverschilligheid.”

“We rijden namens jullie richting het vuur om te helpen, maar nu worden we ook nog geacht het vuur te bestrijden”, vatte hij de ontmoediging samen, “zonder genoeg water in de tank, terwijl we worden beschoten”. Wereldwijd kwamen er dit jaar een recordaantal van 380 VN-hulpverleners om.

Fletcher gaf toe de wereld te willen dwingen in de spiegel te kijken om los te komen van de onverschilligheid. Met het budget voor volgend jaar moeten 135 miljoen mensen in 50 landen worden geholpen, volgens hem wereldwijd de meest nooddruftigen. “Dit waren onmogelijke keuzes over leven en dood.”

Sudan is de grootste ‘kostenpost’, met 2,9 miljard dollar voor hulp aan ontheemden in dat land zelf en dan nog eens 2 miljard voor mensen die de grenzen over zijn gevlucht. Voor de Palestijnse gebieden is 4,1 miljard geraamd, voor Syrië 2,8 miljard. Al met al gaat het bij die drie crises al om ruim 45 miljoen mensen.

“Ik zou liegen als ik zou zeggen dat we niet overweldigd zijn door de uitdagingen.”

Toch blijft Fletcher hopen dat het geld gevonden wordt. “Dit zou in zijn geheel kunnen worden betaald als de rijkste tien procent van de wereld, iedereen die meer dan 100.000 dollar verdient, 20 cent per dag geeft.”

“Ik besef dat de budgetten krap zijn, dat gezinnen onder druk staan. Maar de wereld gaf vorig jaar 2,7 biljoen uit aan wapens. Ik vraag maar één procent daarvan”, rekent hij voor. “Dit gaat niet over een ziekenhuis in Brooklyn of een ziekenhuis in Kandahar, maar om minder defensie en meer humanitaire hulp.”

Daarbij houdt Fletcher de vrouw uit Darfur die hij ontmoette in het achterhoofd. Doordat ze een veilige haven bereikte, zal ze het overleven, net als het ondervoede buurjongetje dat ze meetorste. “Zij bleef geloven dat medemenselijkheid nog bestaat. Ik weiger te geloven dat ze fout zit.”