Weer omgekeerde vlaggen langs Nederlandse wegen, overheden worstelen met aanpak

Op tal van plekken zijn er weer omgekeerde vlaggen(opent in nieuw venster) en andere protestuitingen van boeren te zien op en langs de Nederlandse wegen. Ze protesteren ermee tegen de stikstofplannen van het kabinet. Overheden worstelen ermee: sommige provincies en gemeenten zeggen de vlaggen weg te halen als ze een gevaar vormen voor de verkeersveiligheid, andere gedogen ze voorlopig en weer andere zijn nog in gesprek met de actievoerders.

In Overijssel zijn op zo’n tien plekken vlaggen verwijderd. “Als we ze aan onze lantaarnpalen, verkeerslichten of bruggen zien hangen, halen we ze weg”, zegt een woordvoerder. “Ze kunnen onveilige situaties op de weg opleveren. Ze worden weggehaald door onze reguliere wegbeheerders; soms halen ze takken van de weg en de laatste tijd verwijderen ze weer wat vaker een omgekeerde vlag.”

De uitingen herinneren aan de grote boerenprotesten van vier jaar geleden, toen er ook langs tal van wegen omgekeerde vlaggen te zien waren. Toen besloten overheden ook om vlaggen op een gegeven moment te laten verwijderen. In Zuid-Holland werd de provincie daar toen om bedreigd. In Hoogeveen stopte de gemeente met het weghalen van de vlaggen, omdat het tot te veel ophef leidde.

In Drenthe is een aantal gemeenten nu in gesprek gegaan met de actievoerders, schrijft RTV Drenthe(opent in nieuw venster). Burgemeester Arjen Maathuis van Meppel: “Er is goed geluisterd naar elkaar en wij hebben ook hun argumenten aangehoord. Wel hebben we een redelijke termijn gesteld om de vlaggen en andere protestacties weg te halen.”

Daar is Meppel nu zelf mee begonnen, bevestigt een woordvoerder van de gemeente. “Een van onze medewerkers is daar nog wel een paar dagen mee bezig. Wij willen graag demonstraties faciliteren, maar wel op plekken die daarvoor bedoeld zijn. En dat zijn gemeentelijke eigendommen niet.”

In Utrecht is de provincie met gemeenten in gesprek over het verwijderen van vlaggen en protestborden op en rond openbare wegen. “We laten ze voorlopig hangen, al realiseren we ons dat de aanwezigheid van de vlaggen in de openbare ruimte door inwoners verschillend wordt ervaren”, zegt een woordvoerder. “Maar als provincie vinden we ook dat mensen hun mening moeten kunnen uiten. Het is voor ons een afweging tussen demonstratierecht en verkeersveiligheid.”

Als het in het najaar weer meer gaat regenen en waaien, kunnen de vlaggen misschien losraken en een gevaar voor de verkeersveiligheid vormen. “Dan zouden we kunnen besluiten de vlaggen en andere attributen weg te gaan halen. Maar tot nu toe hebben we het dus gedoogd.”

Ook Rijkswaterstaat ziet de afgelopen weken weer een forse toename van het aantal protestuitingen van boeren rond snelwegen, maar relatief weinig op eigendommen van Rijkswaterstaat zelf – zoals viaducten. “Ik denk dat boeren hebben geleerd van de vorige keer, toen we ze steeds weghaalden. Dus kiezen ze er nu voor om vlaggen en spandoeken op hun eigen grond op te hangen”, zegt een woordvoerder. “Als boeren nu toch af en toe vlaggen aan onze infrastructuur hangen en ze een gevaar vormen voor de verkeersveiligheid, dan halen we ze weg.”

Het omkeren van de Nederlandse vlag is juridisch niet verboden, maar wordt door sommige mensen wel als kwetsend ervaren. Daarom doet de provincie Friesland een “moreel appel op ieders gevoel voor respect en gepastheid”.

Commissaris van de koning Arno Brok: “De Nederlandse vlag is een belangrijk symbool van onze vrijheid en verbondenheid. Juist in de aanloop naar 15 augustus, wanneer wij het einde van de Tweede Wereldoorlog in voormalig Nederlands-Indië herdenken en stilstaan bij de burgers en militairen die slachtoffer werden van de oorlog, is het naar onze overtuiging niet passend om die vlag omgekeerd te laten hangen.”

Tegelijkertijd benadrukt Brok dat het recht om te demonstreren en uiting te geven aan onvrede een “groot goed” is. “Dat recht respecteren wij als college. Wij begrijpen dat er onder boeren veel zorgen en onzekerheid zijn over het stikstofbeleid en andere maatregelen die hen rechtstreeks raken.”

Voor zover de provincie Friesland kan vaststellen, leveren de vlaggen langs provinciale wegen vooralsnog geen gevaar op voor de verkeersveiligheid. Mede daarom laat de provincie deze vlaggen voorlopig ongemoeid.