NOS Sport•
Hardlopen is populairder dan ooit, maar juist daardoor schuurt het bij veel lopers. De vraag is niet meer alleen of een marathon uitverkoopt, maar tegen welke prijs, met hoeveel mensen en met hoeveel ruimte voor de fanatieke sporter.
Zondag staan 18.000 lopers aan de start van de marathon van Rotterdam. Zij hebben moeten loten om een startbewijs. Een nieuwe methode, omdat vorig jaar het evenement binnen twee uur was uitverkocht. Volgens de organisatie vielen dit jaar bij de loting bijna 32.000 mensen buiten de boot.
Ook de prijzen zijn gestegen. Betaalde je in 2024 nog 110 euro om mee te doen aan de marathon van Rotterdam, vorig jaar was dat 150 en nu 155 euro. Nog altijd de helft goedkoper dan de marathons van New York of Londen, maar het roept wel de vraag op: is de marathon van een sportief evenement een schaars luxeproduct geworden?
“Het is nog steeds een sportief evenement, maar we zitten wel aan een beperking, omdat het mega-populair is”, zegt Michel Butter, voormalig topmarathonloper en sinds dit jaar sportief manager van de marathon Rotterdam.
De populariteit van hardloopevenementen is de afgelopen jaren enorm gestegen. De New York City Marathon van 2025 brak het record met het hoogste aantal deelnemers dat finishte in een marathon: 59.226. De marathon van Londen overweegt in 2027 om vanwege de grote vraag 100.000 deelnemers te laten starten, verdeeld over twee dagen, aldus de Engelse krant The Guardian. Dit jaar waren er 1,1 miljoen inschrijvingen.
Rotterdam wil graag groeien naar 26.000 deelnemers, maar dat kan alleen in overleg met de gemeente. Die had vorig jaar kritiek op de veiligheid, omdat de organisatie meer dan 18.000 mensen liet starten. “We hebben nu met de burgemeester afgesproken dat we per editie bekijken wat de mogelijkheden zijn”, zegt Butter.
Groter, maar ook beter?
De vraag is: moet je je evenement wel groter maken? Liselot Bouman, hoofdredacteur van hardloopplatform Runner’s World, heeft haar twijfels. “De straten in Nederland zijn een stuk smaller dan bijvoorbeeld in Londen of New York, waardoor niet alleen de veiligheid, maar ook de beleving in het geding komt.”
Elk jaar doet ze grootschalig onderzoek naar wat er speelt onder de hardlopers bij de halve en hele marathons in Nederland. “Hardlopers storen zich over het algemeen aan de drukte en aan organisaties die het niet kunnen bolwerken. In de latere startvakken is het dringen. Mensen moeten de eerste kilometer slalommen willen ze tot hun gewenste tempo komen”, aldus Bouman.
Butter herkent die kritiek niet. Wel heeft Rotterdam voor het eerst trechtervormige startvakken. “Zo wordt de doorstroom beter geregeld en kan iedereen met genoeg ruimte van start.”
Dure startbewijzen
Een andere ergernis zijn de dure startbewijzen. “Voor 155 euro verwacht ik dat de hele selectie van Feyenoord mij aan de finish staat op te wachten”, reageerde een deelnemer via RTV Rijnmond in september.
Ook waren mensen niet blij met het loten, een methode die grote marathons vaker toepassen, maar Rotterdam voor het eerst om iedereen een eerlijke kans te geven. Daar moest 5 euro lotingsgeld voor worden betaald.
Ingelote deelnemers kregen dit bedrag als korting op hun startbewijs, dat vorig jaar nog vijf euro goedkoper was. De 32.000 mensen die zijn uitgeloot, krijgen het bedrag alleen verrekend als zij zich inschrijven voor een andere marathon van organisator Golazo.
Het is bedoeld om te voorkomen dat mensen zich via vrienden en kennissen talloze malen inschrijven, maar kan de organisator op deze manier ook flink wat extra geld opleveren. Butter geeft aan dat “een aanzienlijk deel” zich al heeft ingeschreven voor een andere marathon. “Wie dat nog niet heeft benut, behoudt dat recht voor volgend jaar.”
Commercie de duivel?
Hoe kan de marathon, toch een aanslag op je lichaam, zo veel mensen aantrekken? Dat komt mede door ‘runfluencers’, die op sociale media veel mensen aan het hardlopen krijgen.
Daardoor wordt een marathon-evenement ook voor commerciële partijen aantrekkelijk. “Waar je vroeger een hippe strandtent afhuurde, staan de merken nu met cheerzones langs de kant van een marathon. Ook huren grote merken influencers in om aan hardloopevenementen mee te doen namens het merk”, zegt Bouman, die het jammer vindt dat de pure vorm van hardlopen verdwijnt.
Het dieptepunt is volgens de hoofdredacteur van Runner’s World bij de marathon van New York. De organisatie verkoopt daar sinds 2021 het eerste startvak aan een commerciële partij.
Zo ging vorig jaar een groep van 25 speciaal geselecteerde hardlopers, onder wie reality-tv-sterren en influencers, een halfuur voor de elite-lopers van start. Ze werden halverwege door hen ingehaald. “Dit is alsof je je hardloopziel aan de duivel verkoopt”, vindt Bouman.
