Zorgen over gebrek sanitaire voorzieningen Gaza: ‘Dit is geen leven’

• Nasrah Habiballah

  correspondent Israël en de Palestijnse Gebieden

Al Jawazat is een tentenkamp in Gaza. En net als in de vele andere kampen, leven mensen er onder erbarmelijke omstandigheden. Schoon drinkwater en sanitaire voorzieningen zijn er niet. Er is een open riool en overal ligt afval.

Shadia Abu Sultan is een van de mensen die in deze omstandigheden probeert te overleven. Ze vluchtte met haar familie uit Beit lahia. Met haar dochter, schoondochter en vijftien kleinkinderen die deels wees zijn, wonen ze in een tent. “We hebben niets. Geen bedden, geen dekens. We hebben van alles nodig. Het leven is hier verschrikkelijk. Dit is geen leven”, zegt ze. Ze laat zien waar ze hun behoefte doen. In de tent is een gat in de grond gegraven, afgesloten met een soort deksel.

“Mensen hebben hun eigen oplossingen bedacht”, zegt Mirjam van Dorssen van hulporganisatie Oxfam. “Zoals zelf toiletten maken, in of naast hun tent. Vaak met een beerput erbij, ze hebben dan zelf een put geschept voor de uitwerpselen. Maar die zijn dus niet aangesloten op het riool.” Ze is in Gaza op werkbezoek. “Als die putten vol zijn, moeten ze afgesloten worden. Maar de middelen om dat op een goede manier te doen, die zijn er niet.”

De winter is inmiddels ook in Gaza begonnen. Onlangs werden tentenkampen al overspoeld door de eerste zware regenbuien. Ook de tent van Abu Sultan liep over door het vele regenwater: “Alles werd nat, de tent, de matrassen. Dagenlang sliepen we op natte matrassen. De kinderen waren ziek.”

“Als er veel regenwater valt, dan spoelen ook die beerputten daarin leeg. En dat betekent dat mensen en kinderen hier in het kamp in het rioolwater lopen. En zo worden mensen ziek”, zegt Van Dorssen. “We weten dat 30 procent van de mensen die medische hulp zoeken acute diarree hebben. Zeker voor kinderen, ouderen en mensen die lang ondervoed zijn geweest is dat heel gevaarlijk. Ook zijn er veel mensen met huidziektes. Muggen, vliegen en ander ongedierte hebben onder deze omstandigheden vrij spel.”

Maar ondanks het bestand en de toegenomen noodhulp is er ook nog altijd een groot gebrek aan medische middelen. Van Dorssen:” De medische voorzieningen zijn nog steeds erg slecht, dus dat is een hele gevaarlijke situatie.”

Hulporganisaties staan klaar om de humanitaire situatie in Gaza te verbeteren, maar daarvoor is toestemming nodig van Israël. Afgelopen maand liet de VN weten dat Israël sinds het staakt-het-vuren meer dan honderd verzoeken om noodhulp in te voeren heeft afgewezen. Het zou gaan om verzoeken van lokale en internationale hulporganisaties voor het invoeren van dekens, winterkleding en materiaal voor het repareren van watervoorzieningen en sanitaire voorzieningen.

Volgen een VN-woordvoerder zou Israël in meer dan de helft van de gevallen het verzoek hebben afgekeurd omdat de organisatie volgens Israël niet bevoegd is om noodhulp naar Gaza te brengen. Ook de verzoeken van Oxfam worden afgewezen. De organisatie heeft in Jordanië materiaal klaarstaan om waterleidingen en de riolering te repareren. Ook staan er latrines klaar die snel kunnen worden opgebouwd zodat mensen een toilet hebben. Maar de organisatie krijgt van Israël geen toestemming die in te voeren.

“We werken al jaren in de Palestijnse gebieden, maar we moeten ons van Israël opnieuw registeren. En zo lang dat proces gaande is, mogen we geen spullen Gaza binnenbrengen”, zegt Van Dorssen. “Volgens het bestand moet de hulp aan Gaza worden opgeschaald, maar wij als Oxfam zien tegenwerking van de Israëlische autoriteiten om dit daadwerkelijk op grote schaal te kunnen oppakken.”

En ook andere hulporganisaties lopen tegen dit probleem aan. En dus is het de vraag hoe snel de humanitaire situatie in Gaza daadwerkelijk zal verbeteren. Ondertussen zit Abu Sultan er in haar tent verslagen bij: “Ik weet niet meer wat ik moet zeggen. Moge God de situatie verbeteren.”