NOS Nieuws•
De groei van het aantal banen in ons land kan vertragen als de oorlog in het Midden-Oosten aanhoudt en de energieprijzen zo hoog blijven als nu. Dat heeft uitkeringsinstantie UWV berekend.
Het UWV keek voor de arbeidsmarkt tot 2028 naar een scenario waar de energieprijzen snel gaan dalen en één waar de hoge prijzen langer aanhouden. In het ongunstige geval komen er in drie jaar 75.000 minder banen dan in het gunstige geval. Er is dan nog wel groei, maar veel minder dan eerdere jaren.
Door de huidige onvoorspelbaarheid in de wereld worden bedrijven voorzichtiger, ziet Rob Witjes, hoofd arbeidsmarktinformatie en advies bij het UWV.
Krimp in sommige regio’s
Sinds Israël en de VS in februari Iran aanvielen, stijgen de energieprijzen wereldwijd hard. Het heeft volgens het UWV vooral effect in de sectoren industrie, vervoer en opslag. Daar zullen minder banen zijn door de hoge energieprijzen.
Ook de uitzendbranche gaat het voelen. Witjes: “Veel mensen die via een uitzendbureau aan het werk gaan werken in sectoren als vervoer en de industrie.”
De hoge energieprijzen werken ook door in de koopkracht. De hogere inflatie en lagere koopkracht hebben vervolgens effect op het aantal banen in bijvoorbeeld de horeca.
Doorstroming en ontwikkeling
Niet in elke sector vindt krimp plaats als de energieprijzen hoog blijven. Het UWV ziet dat in bijvoorbeeld de specialistische zakelijke dienstensector, zoals accountants en juridische dienstverleners, het aantal banen wel stijgt.
Dat is nu ook al het geval zegt Witjes. “Maar doordat andere sectoren minder hard groeien, zouden hier meer mensen naartoe kunnen stromen.”
Er zijn meer sectoren waar het aantal vacatures zal blijven toenemen, zoals de zorg en ICT. Die sectoren voelen geen grote impact van hogere energieprijzen. Daarnaast is bekend dat de zorgvraag de komende jaren alleen maar toe gaat nemen, wat tot vraag naar arbeid zal leiden.
Investeren in mensen is altijd belangrijk, maar juist nu moet je alle zeilen bijzetten.
Ook zijn regionale verschillen te zien. Rond Amsterdam en Eindhoven zal het aantal banen het sterkst blijven groeien. In de regio’s Midden-Limburg, Zeeland en Drenthe slaat bij aanhoudend hoge energieprijzen de verwachte lichte banengroei om in lichte krimp.
Als de energieprijzen weer snel dalen, dan neemt de banengroei tot 2028 weer toe. “Het is allemaal tijdelijk”, zegt hoofd arbeidsmarktinformatie Witjes. “We gaan er vanuit dat in 2028 het allemaal terugveert, tenminste als dan de oorlog voorbij is.”
Het UWV roept bedrijven, werkenden en werkzoekenden op nu vooral te blijven investeren. “De krapte op de arbeidsmarkt verdwijnt niet vanzelf, dus blijf je ontwikkelen”, zegt Witjes.
Volgens hem gaan ontwikkelingen als kunstmatige intelligentie (AI) zorgen voor nieuwe banen, maar daar hangen wel andere competenties en opleidingen aan. “Het is van belang om bij de les te blijven. Investeren in mensen is altijd belangrijk, maar juist nu moet je alle zeilen bijzetten.”
