Wandelen in de bergen niet zonder risico: hoe bereid je je goed voor?

Steeds vaker moeten reddingsteams in de bergen in actie komen om gewonde of gestrande wandelaars in veiligheid te brengen. Met een goede voorbereiding kan veel leed worden voorkomen, weet de Nederlandse Klim-en Bergsportvereniging (NKBV). “Wat je nog steeds veel ziet is onderschatting”, zegt Sebastiaan Admiraal, directeur van de NKBV. “Er zijn nog steeds mensen die denken: dat lukt me wel op mijn sneakertjes.”

Deze week ging het weer mis. In de Sloveense bergen verongelukte een 57-jarige Nederlander nadat hij was uitgegleden. Hoewel de politie de omstandigheden nog onderzoekt en er nog niets bekend is over de mate van voorbereiding van het slachtoffer, is duidelijk dat het ongeluk niet op zichzelf staat. Exacte cijfers voor heel Europa zijn er niet, maar bij de klim- en bergsportvereniging zien ze de laatste jaren jaren wel een trend: hoewel er niet meer mensen omkomen bij het bergwandelen, komen ze wel vaker in de problemen.

Een goede voorbereiding begint al voor de reis naar de bergen. “Lees je goed in”, adviseert Admiraal. “Zoek op wat voor route het is, hoe zwaar die is en vraag je af: past dit bij jou? Begin niet zomaar aan een tocht van zes uur.” Wie dat toch wil, moet daar goed voor trainen om blessures te voorkomen.

Eenmaal in de bergen is het belangrijk even bij de plaatselijke VVV langs te gaan. Die kan informatie geven over de actuele situatie. Er loeren allerlei gevaren, van extreem weer tot het risico op rotslawines. “Ter plaatse weten ze de laatste stand van zaken. Vooral het weer wordt vaak onderschat. Dat wordt steeds extremer en in de bergen kan het heel snel omslaan.”

Behalve goede schoenen moet daarom kleding in laagjes mee, en bovendien een regenjas en een warmtedeken voor het geval je in de problemen komt. “En een opgeladen telefoon en voldoende water”, vult Admiraal aan.

Wat er kan gebeuren zonder die uitrusting, ondervond Erik Meesters op vakantie in Noorwegen. Vorig jaar deed hij tegen de NOS zijn verhaal:

Volgens de ervaren bergsporter zijn het niet alleen ouderen die in de problemen komen “We zien ook vaak groepen jongeren die onvoorbereid op pad gaan. Soms hebben ze mooie plaatjes van zo’n bergtop gezien op sociale media en willen ze dat ook ervaren. Maar dan moet je wel je gezonde verstand gebruiken, en bijvoorbeeld niet ’s middags om 14.00 uur in de volle zon boven de boomgrens gaan lopen.”

Voor oudere mensen is het raadzaam om extra op hun gezondheid te letten. Ze kunnen in de problemen komen door een slechte conditie, overgewicht, en te weinig drinken in de hitte.

Tegelijkertijd moet je zelfs in die hitte altijd voorbereid zijn op een weersomslag. Zelfs bij 30 graden is het volgens de NKBV raadzaam om toch handschoenen, een muts en regenkleding mee te nemen. In de praktijk komt het soms voor dat wandelaars in korte broek en met teenslippers op pad gaan. Vooral op steile smalle bergpaadjes zijn goede schoenen belangrijk.

Maar zelfs al ben je volledig voorbereid en heb je de beste gear, risico blijft er altijd, waarschuwt Admiraal. “Helemaal uitsluiten kun je het niet. Maar je kunt wel heel veel doen om het te beperken.”