NOS Nieuws•
Als een vader met ouderschapsverlof gaat, verdient de moeder later meer geld dan in gezinnen waar de vader geen ouderschapsverlof opneemt. Dat blijkt uit het eerste grootschalige onderzoek naar het betaalde ouderschapsverlof in Nederland.
Tegelijkertijd gaan de meeste vaders überhaupt niet met vaderschapsverlof: slechts 53 procent van de vaders die er recht op hebben, tegen om 71 procent van de moeders. Geld speelt een belangrijke rol in die beslissing.
Betaald ouderschapsverlof werd ingevoerd in 2022. Het gaat om negen weken verlof voor ouders in loondienst. Zij krijgen 70 procent van hun salaris doorbetaald, met een maximum op zo’n 4600 euro bruto per maand.
Hoogte uitkering maakt uit
In opdracht van de regering heeft onderzoeksinstituut SEO Economisch Onderzoek grondig in kaart gebracht hoe geslaagd de regeling is. Daarvoor is registerdata van bijvoorbeeld het UWV gecombineerd met interviews met ouders en werkgevers.
“Je merkt dat vooral mannen gevoelig zijn voor de hoogte van de uitkering”, zegt Justus van Kesteren, een van de onderzoekers. “We zien dat vaders vaker verlof opnemen als hun werkgever de uitkering aanvult.”
Vooral vaders met lagere lonen kiezen ervoor te blijven doorwerken. “Mannen nemen minder verlof op als ze tijdens die periode relatief veel inkomen inleveren. Bij moeders speelt de hoogte van de uitkering veel minder mee in de beslissing om verlof op te nemen.”
Gelijkere verdeling thuis
Een andere conclusie van het onderzoek is dat moeders van wie de partner met verlof is geweest meer verdienen dan andere moeders. Dat komt doordat mannen die met ouderschapsverlof gaan, vaker deeltijd gaan werken dan andere vaders. En dat maakt het mogelijk voor de partner (veelal vrouwen) om meer uren te draaien.
Daarmee pakt het beleid grotendeels uit als bedoeld: in gezinnen waarin de man met verlof gaat, wordt de takenverdeling thuis gelijkwaardiger tussen de twee ouders. Dat effect blijft ook op de lange termijn. Dit ontlast moeders die nog steeds het leeuwendeel van de onbetaalde zorgtaken thuis doen.
Het is al langer een probleem dat veel vrouwen onder de 40 arbeidsongeschikt raken door overbelasting. De vraag is of verlof voor vaders dat kan veranderen.
“Dat is een interessante gedachte, maar daar hebben we in dit onderzoek niet specifiek naar gekeken”, zegt Van Kesteren. “Wat we wel zien, is dat moeders aangeven dat het verlof bijdraagt aan een betere balans tussen werk en privé. Dat zou stress kunnen verminderen.”
