Azc bij het Friese dorp Balk toch langer open, gemeente is ’teleurgesteld’

Het asielzoekerscentrum bij het Friese dorp Balk blijft nog eens drie jaar langer open dan gepland. Dat heeft het ministerie van Justitie en Veiligheid laten weten aan de gemeente De Fryske Marren.

Het azc in Balk ging in 2016 open voor een periode van vijf jaar. Die periode werd daarna meermaals verlengd, voor het laatst op 1 januari 2024. Toen werd ook besloten om het aantal asielzoekers dat werd opgevangen geleidelijk af te bouwen van 500 tot maximaal 225.

Die maatregel werd(opent in nieuw venster) vooral genomen om draagvlak onder de omwonenden en lokale politici te behouden. Tegelijkertijd maakte de gemeente de afspraak met het COA en het ministerie dat het azc bij Balk op 1 oktober 2026 definitief dicht zou gaan.

De reden is dat het COA geen alternatieve opvangplekken voorhanden heeft. “We hebben zo lang mogelijk gezocht naar andere oplossingen”, aldus(opent in nieuw venster) Joeri Kapteijns van het COA. “We hebben echter de wettelijke en maatschappelijke verantwoordelijkheid om mensen veilig en menswaardig op te vangen en te begeleiden. Hierdoor is sluiting zonder alternatief geen optie.”

Met andere woorden: er is geen andere plek voor de 301 bewoners die er nu wonen. Sluiting van het azc in Balk op 1 oktober zou volgens het COA “betekenen dat 300 mensen, gezinnen en kinderen, op straat komen te staan”.

“Hoewel De Fryske Marren vanuit menselijk oogpunt wil voorkomen dat bewoners zonder passende opvang komen te zitten, accepteert zij deze situatie niet”, reageert(opent in nieuw venster) de gemeente.

De gemeente zegt nu “passende juridische stappen” voor te bereiden. Daarbij worden omwonenden en de gemeenteraad betrokken.

Eerder dit jaar hield het COA ook het azc bij Hardenberg in Overijssel langer open dan gepland. De opvang zou eigenlijk op 8 maart sluiten, maar de laatste bewoners gingen op 17 juli weg. Dat gebeurde mede onder druk van een dwangsom van 55.000 euro per dag die de gemeente het COA had opgelegd.

Volgens het COA verandert de situatie niet snel. “Hoewel minder mensen zich in Nederland melden voor asiel dan voorheen, neemt het aantal bewoners van onze locaties toe”, aldus(opent in nieuw venster) de opvangorganisatie. Zo’n 80.000 mensen wonen nu in een azc.

Het probleem is dat er door lange asielprocedures en te weinig woningen voor mensen met een verblijfsvergunning, meer mensen in azc’s moeten worden opgevangen aldus het COA. Ook “openen er minder nieuwe locaties dan dat er sluiten.”

Overigens voldoet De Fryske Marren met het huisvesten van 301 asielzoekers in Balk exact aan het aantal asielzoekers dat de gemeente volgens de spreidingswet moet opvangen.

24 gemeenten die zich niet aan die wet houden, zijn onlangs door het ministerie van ministerie van Justitie en Veiligheid onder toezicht gesteld.