Bijna 900 miljoen aan EU-boetes voor Google vanwege voortrekken eigen diensten

Google trekt zichzelf voor binnen zijn eigen zoekmachine. Tot die conclusie komt de Europese Commissie. Die legt Google daarvoor een boete op van 460 miljoen euro. Daarnaast krijgt Google nog een boete van 430 miljoen euro omdat het app-ontwikkelaars te moeilijk maakt klanten aankopen te laten doen buiten Google om.

In beide gevallen overtreedt Google volgens de Europese Commissie de Europese wet digitale markten (DMA). Die wet richt zich op de grootste techbedrijven en moet voorkomen dat bedrijven als Google, Apple en Microsoft misbruik maken van hun machtspositie.

Google is het niet met de boetes eens. Directeur Kent Walker zegt dat de zoekmachine slechter wordt “door een kleine groep klagers die het eigenbelang nastreeft”. Hij noemt de boetes “slecht voor Europese bedrijven en voor consumenten”.

Walker denkt dat het zal leiden tot het verdwijnen van de mogelijkheid om steeds de actuele prijs en de beschikbaarheid van diensten en producten in de zoekmachine te zien. Het bedrijf overweegt in beroep te gaan.

Wie een hotel zoekt via Google, krijgt eerst een reeks opties te zien die Google zelf voorstelt. Datzelfde gebeurt wanneer je zoekt naar bijvoorbeeld nieuwe schoenen of een vlucht. Dat het techbedrijf zulke producten aanbiedt, is volgens de Commissie niet erg. Het probleem is dat Google zijn eigen diensten om een hotel of vlucht te zoeken prominenter toont dan alternatieve websites die dat ook kunnen.

Daarmee trekt het bedrijf zichzelf voor in zijn eigen zoekmachine, vindt de Commissie, en dat mag niet volgens de Europese regels. Het idee achter de wetgeving is dat grote online zoekmachines gelijke kansen moeten geven aan verschillende commerciële aanbieders. Consumenten weten dan welke opties er allemaal zijn en kunnen zo een afgewogen keuze maken.

De Commissie legt Google vandaag nog een tweede boete op. Die is iets lager: 430 miljoen euro. Die boete is voor de beperkingen die de techreus oplegt aan app-ontwikkelaars die hun app aanbieden in de Google Play Store. Via die online winkel kan je apps downloaden op Androidtelefoons.

De Europese Commissie stelt vast dat app-ontwikkelaars niet om de Googlesystemen heen kunnen wanneer zij klanten aankopen laten doen via hun app. Een voorbeeld: vaak kan je in apps nog extra aankopen doen. Denk bijvoorbeeld aan een speciaal wapen voor het hoofdpersonage van een game of extra lessen in een app om een nieuwe taal te leren.

Op dit moment mogen app-ontwikkelaars van Google niet in hun app reclame maken voor aankopen buiten Google om. Daardoor zijn gebruikers vaak in de veronderstelling dat ze de aankopen alleen kunnen doen via de Play Store van Google terwijl er mogelijk goedkopere alternatieven bestaan. Daarmee maakt Google eveneens misbruik van zijn machtspositie, vindt de Commissie.

De Commissie zegt in gesprek te zijn met Google, dat bezig is aanpassingen te doen aan de systemen om aan de Europese regels te voldoen. Dat heeft geen invloed op de boetes. Die blijven staan. Als Google geen aanpassingen doorvoert, riskeert het bedrijf nog meer boetes.

Google kreeg al eerder boetes van de Europese Commissie. Dit zijn de vijfde en zesde boete vanwege het overtreden van Europese mededingingsregels. Het zijn de eerste twee boetes voor het bedrijf onder de Europese wet digitale markten. De techgigant kan de boetes aanvechten bij het Europees Hof. Zo’n juridische strijd kan jarenlang duren. Onlangs besloot het Europees Hof dat Google een boete van 4,1 miljard euro die in 2018 werd opgelegd definitief moet betalen.