NOS Nieuws
Op de Erasmus Universiteit in Rotterdam is een portrettengalerij van hoogleraren sinds kort uitgebreid met portretten van vrouwelijke hoogleraren. Volgens Renske Keizer, zelf ook hoogleraar, zijn vrouwelijke rolmodellen nog steeds hard nodig. “Het is niet alleen een beroep voor mannen.”
In het hoofdgebouw van de universiteit hangt aan de wanden naast de trappen een collectie met portretten van voornamelijk mannelijke hoogleraren. Sinds deze zomer zijn er 48 nieuwe portretten bij gekomen van vrouwelijke hoogleraren. Doel van deze galerij: een betere zichtbaarheid van vrouwen in academische topposities. Rolmodellen dus.
“Het is een erkenning voor wat wij als vrouwen ook hebben bijgedragen aan de ontwikkeling van de universiteit”, zegt hoogleraar Familiesociologie Renske Keizer (43) tegen de regionale omroep Rijnmond. Ook haar foto is een recente aanvulling op de portrettenreeks.
Hoewel iets meer dan de helft van het aantal studenten vrouw is en iets minder dan de helft van de promotiestudenten ook, wordt dat percentage steeds kleiner naarmate de functie hoger is. Uit de laatste cijfers van het Rathenau Instituut, dat de regering adviseert, blijkt dat landelijk een op de drie hoogleraren een vrouw is.
Keizer: “Dat heeft niets te maken met wat vrouwen daadwerkelijk kunnen, wel met hoe we aankijken tegen mannen en vrouwen en hoe we mannelijk en vrouwelijk gedrag beoordelen, maar ook hoe de taken tussen mannen en vrouwen worden verdeeld.”
Keizer noemt een voorbeeld. “Laatst was ik bij een toespraak van een collega in Delft. We werden opgeroepen om ons op te stellen, waarbij werd gezegd dat ik naast een mannelijke hoogleraar moest gaan staan omdat vrouwen vergezeld dienen te worden door mannen. Ik dacht: dit kan je toch niet menen? Maar hij zei het heel serieus.”
Volgens Keizer bleek het achteraf te gaan om een misplaatste grap. “Maar het zegt wel iets over hoe er op sommige plekken nog steeds over vrouwen, en hier dan specifiek, vrouwelijke hoogleraren wordt gedacht.”
Ook speelt het ouderschap een grote rol, volgens Keizer. Ze is fulltime hoogleraar en moeder van drie kinderen. “Hoewel de zorgtaken tussen mannen en vrouwen al een stuk gelijkwaardiger worden verdeeld dan vroeger, zie je wel dat het nog heel vaak de vrouw is die op de achtergrond het gezinsleven bestuurt. Deze ‘mental load‘, een grotendeels onzichtbare taak, neemt veel tijd in beslag”, vertelt Keizer.
Ook zij ondervindt dat zelf. “Ook ik ben thuis grotendeels verantwoordelijk voor het managen van het huishouden. En dat terwijl mijn man in het werkende leven een succesvol manager is. Het is er helaas toch ingeslopen”, lacht ze. “Maar dat het huishouden en het gezinsleven in veel gevallen toch nog grotendeels als de verantwoordelijkheid wordt gezien van vrouwen, draagt eraan bij dat de combinatie van een leiderschapsfunctie en een gezin nog steeds pittig kan zijn voor vrouwen.”
Keizer probeert daarom ook een rolmodel te zijn voor jonge wetenschappers, waarbij ze wil laten zien dat een druk privéleven op een gezonde manier gecombineerd kan worden met een succesvolle academische carrière. “Het werk als docent of wetenschapper is namelijk nooit klaar, je kan altijd doorwerken. En ik voel een verantwoordelijkheid richting de jongere generaties om daar scherp op te zijn.”
Hoewel Keizer de fotogalerij een goed initiatief vindt, heeft ze nog wel een kritische noot. “Als je naar de foto’s kijkt, zijn het voornamelijk witte vrouwen. Ik denk dat we in een wereldstad als Rotterdam een betere afspiegeling van de maatschappij zouden kunnen en moeten zijn, ook onder hoogleraren.”
