Extra druk op huisartsenpost tijdens juni-hittegolf met code rood

Tijdens de hittegolf van juni klopten meer mensen aan bij de huisartsenposten. Dat valt op te maken uit cijfers van onderzoeksinstituut Nivel(opent in nieuw venster). Het aantal contacten met de spoedposten lag tot 15 procent hoger dan op een normale zomerdag.

Op een gewone werkdag in juni zijn er gemiddeld zo’n 43 contacten per 100.000 inwoners. Dat kunnen bezoeken zijn of telefoontjes. Bij de hittegolf van juni waren dat er 49. Ook in het weekend was een flinke toename te zien: waar er op een normale weekenddag in juni 124 contacten met de huisartsenpost zijn, waren dat er tijdens de hittegolf 142.

Bij de hittegolven van vorig jaar was de toename minder groot (tot 5 procent). Het Nivel denkt dat dat ermee te maken heeft dat er meer bewustzijn rond hitte is. Ook de duur van de hittegolven en de hoge temperaturen ’s nachts zijn waarschijnlijk een verklaring voor het verschil.

Vooral bij baby’s en kinderen tot 4 jaar is de toename in het zorggebruik goed zichtbaar. Zij ontvingen tijdens de junihittegolf 19 procent meer zorg via de spoedpost. Een op de vijf had koorts. Andere klachten waarmee voor hen buiten kantoortijden werd aangeklopt bij de huisarts waren acute infecties aan de bovenste luchtwegen, scheur- of snijwonden, ander letsel of braken.

Ook viel op dat 85-plussers vaker contact zochten met de spoedpost. Bij 10 procent van die contacten was er sprake van hitte-gerelateerde klachten zoals vermoeidheid, hoofdpijn, flauwte en spierpijn.

Zeker spoedposten zijn er niet om grote aantallen mensen per dag te behandelen. De werkdruk groeit dus snel als er plots meer mensen aankloppen. “Dit is wel iets waar je als huisartsenpost op voorbereid wil zijn. Je weet dus dat je bij een hittegolf meer patiënten kan verwachten”, zegt onderzoeker Lotte Ramerman van het Nivel. “Mits je daar het personeel voor hebt natuurlijk, want dat is een probleem bij veel huisartsenposten.”

Aangezien hitte-extremen door klimaatverandering toenemen in aantal en zwaarte, zal die uitdaging de komende decennia dus vaker terugkeren.

Eerder bleek uit gegevens van het RIVM dat er in Nederland honderden extra sterfgevallen zijn gemeten tijdens de hittegolf in juni, waarbij voor het eerst code rood vanwege hitte werd afgekondigd. Ook andere Europese landen kwamen deze zomer met dit soort schattingen, waarmee het aantal extra sterfgevallen tijdens de hitte in Europa in de tienduizenden loopt.

Ook de gegevens van het Nivel lieten bij eerdere hittegolven meer overlijdens zien. Bij de hittegolf van augustus 2025 was er in 10 procent van de contacten met de spoedposten sprake van overlijden, tegenover 7 procent op een normale zomerdag. Bij de afgelopen hittegolf in juni werd zo’n toename niet gezien.