NOS NieuwsAangepast
Voor het eerst is Starship, de nieuwe megaraket van SpaceX, in een baan om de aarde gebracht. Het is een belangrijke test voor het Amerikaanse ruimtevaartbedrijf. Eerdere testvluchten waren allemaal suborbitaal: de raketten kwamen wel in de ruimte maar vielen na ongeveer een uur weer terug naar de aarde. De missie werd wel eerder afgebroken dan was aangekondigd.
Flight test 14 begon om 14.49 uur Nederlandse tijd vanaf de lanceerbasis bij Boca Chica, Texas, iets later dan gepland. De lancering ging niet helemaal goed. Na het afstoten van de booster startten volgens plan de drie grote raptor-motoren van Ship, het bovenste deel van de raket. Maar een daarvan stopte er weer mee.
De andere motoren konden dat compenseren en uiteindelijk gaf de vluchtleiding toch toestemming om de raket in een baan om de aarde te brengen.
Beelden van de lancering en het moment dat de vluchtleiding een ‘go’ gaf voor de baan om de aarde:
Daarvoor was maar één motor nodig. Die kon het gevaarte in 18 seconden genoeg snelheid geven om in een baan om de aarde te komen. Het ruimteschip heeft 26 satellieten uitgezet. Die gaan deel uitmaken van het Starlink-internetnetwerk van SpaceX.
Starship zou volgens plan zes keer om de aarde vliegen, maar vanwege mogelijke problemen na het weigeren van een motor werd ervoor gekozen de raket eerder te laten terugkeren. Starship daalde gecontroleerd af en voerde een manoeuvre uit om rechtop in de Stille Oceaan te landen, ruim drie uur na de lancering.
Na de landing explodeerde de raket. Dat kwam niet onverwacht: ook bij de meeste eerdere testvluchten gebeurde dat. De booster was kort na de lancering al geëxplodeerd bij de landing in zee.
Starship is de krachtigste raket ooit ontwikkeld. SpaceX heeft er grote plannen mee. Het bedrijf van Elon Musk wil er mensen mee naar de maan en Mars brengen, maar in eerste instantie wordt het gevaarte gebruikt om satellieten in een baan om de aarde te brengen.
Voordeel van de 124 meter hoge raket is dat hij in de toekomst volledig herbruikbaar moet zijn. Zowel de booster als het deel dat de ruimte ingaat kunnen worden opgevangen door vangarmen aan de lanceertoren. Met de booster is dat tot nu toe vier keer gelukt, maar bij de laatste vluchten is ervan afgezien omdat de omstandigheden niet optimaal waren.
Er is ook kritiek op de megaraket: milieuorganisaties als Greenpeace maken zich zorgen over de milieueffecten van (heel veel) Starship-lanceringen en de vele duizenden satellieten die SpaceX ermee wil lanceren. Experts vragen zich ook af of de raket op korte termijn rendabel kan worden.
Voor vluchten naar bestemmingen ver weg van de aarde moet Starship worden bijgetankt in de ruimte, een procedure die nog niet is getest. Of een speciale variant van de raket kan fungeren als maanlander voor de crew van de NASA’s maanvlucht Artemis IV, gepland voor 2028, is mede daarom nog onzeker.
