NOS Nieuws
Een metershoog standbeeld van Vladimir Lenin mag wat de gemeente Oldambt betreft niet in Oostwold staan. Het beeld zou in het Groningse dorp bij een nieuw erfgoedcentrum komen, maar de gemeente geeft er geen vergunning voor. Het beeld zou te veel ophef kunnen veroorzaken.
Het bronzen beeld van de Russische revolutionair en grondlegger van de Sovjet-Unie stond tot 1991 in het Oost-Duitse stadje Merseburg, in de buurt van Leipzig. Het werd na het opdoeken van de DDR verwijderd en eind jaren 90 gekocht door een Groningse ondernemer, die het in de jaren erna af en toe uitleende(opent in nieuw venster).
Het standbeeld diende de afgelopen weken als decor bij een muziektheatervoorstelling in Oostwold. Daarna zou het beeld onderdeel gaan uitmaken van een nieuw erfgoedcentrum over de geschiedenis van het communisme in Oost-Groningen.
Ophef
Henriette Davelaar, initiatiefneemster van het centrum, voerde al langere tijd gesprekken met de gemeente over het centrum en ging ervan uit dat het verlenen van de vergunning voor het beeld geen problemen op zou leveren.
Het nieuws dat het standbeeld mogelijk in het dorp zou blijven, leidde onder meer op sociale media tot kritiek. Ook binnen de lokale politiek veroorzaakte het beeld enige ophef, waarna het CDA raadsvragen(opent in nieuw venster) stelde.
Ook de gemeente laat nu weten niets te zien in het plan. Een woordvoerder van de gemeente laat in een reactie aan RTV Noord(opent in nieuw venster) weten dat de vergunning inderdaad niet verleend wordt, omdat de komst van het beeld tot ophef en discussie zou leiden.
“Iedereen moet zich thuis en welkom voelen in Oldambt en dit beeld roept zoveel reacties op”, zegt de woordvoerder. Ook is het beeld van negen meter te hoog, vindt de gemeente. “De aanvrager heeft natuurlijk nog wel de mogelijkheid om bezwaar te maken.”
Lenin is onlosmakelijk verbonden met Oldambt.
Henriette Davelaar van het erfgoedcentrum reageert met ongeloof op het besluit van de gemeente. “Ze deelden ons mee dat ze de vergunning niet gaan verlenen, omdat het beeld voor veel discussie zou zorgen. Maar daar heeft dit toch niets mee te maken?”, zegt ze tegen de regionale omroep. “Dat het beeld bij het theater stond, heeft ook geen maatschappelijke onrust opgeleverd.”
Davelaar benadrukt dat het beeld zeker niet bedoeld is als verheerlijking van de persoon Lenin. “We wilden er een bordje bij plaatsen met de context, zodat het een gespreksstarter wordt. Want Lenin is onlosmakelijk verbonden met Oldambt.”
Geschiedenis vertellen
In de regio was vroeger sprake van een grote kloof tussen rijke herenboeren en arme landarbeiders. Arbeidsonrust leidde tot meerdere opstanden in de tweede helft van de 19e eeuw. Toen het communisme vanuit Rusland overwaaide, werd de ideologie in Oost-Groningen populair.
Davelaar: “Ik snap heel goed dat het beeld reacties oproept, want er zijn onder leiding van Lenin verschrikkelijke dingen gebeurd. Maar het is nu eenmaal een feit dat Lenin en het communisme een grote aanhang hadden in Oldambt.”
Door het standbeeld een plek te geven in het dorp, hoopt Davelaar de lokale geschiedenis bespreekbaar te maken. “We kunnen dit soort dingen niet wegmoffelen, alsof ze nooit zijn gebeurd. Juist door zo’n beeld breng je het gesprek erover op gang.”
Geen erfgoedcentrum
Door het besluit zakt de moed Davelaar in de schoenen. Het informatiecentrum waar ze al jaren mee bezig is, komt er wat haar betreft nu ook niet meer. “We hadden een grote publiekstrekker nodig. Als het beeld er niet komt, dan ook geen informatiecentrum.”
Ze is vastbesloten om bezwaar te maken tegen de weigering van de vergunning. Al koestert ze nog een klein sprankje hoop op een nieuwe wending. “Hopelijk komt het allemaal niet zo ver en komen we er in overleg toch uit. Maar we leggen ons er niet bij neer.”
Tijdens de raadsvergadering van 7 oktober gaan de politieke partijen in debat over de komst van het standbeeld op het terrein van Centrum De Graanrepubliek. De raad kan zich daarin laten horen, maar de uiteindelijke beslissing over de vergunning ligt bij het college.
