Premier Aruba kondigt vertrek aan, maar houdt regie over opvolging

• Dick Drayer

  correspondent Caribisch Gebied

De Arubaanse premier Mike Eman stapt per 1 januari 2027 op. De aankondiging kwam onverwacht en zorgde direct voor politieke beroering op het eiland. Zelfs coalitiepartner Futuro liet weten niet vooraf op de hoogte te zijn geweest van het besluit.

De 64-jarige Eman maakte bekend dat hij in september eerst het leiderschap van zijn partij, de Arubaanse Volkspartij (AVP), overdraagt aan een nieuwe generatie. Enkele maanden later wil hij ook zijn functie als premier neerleggen. Daarmee komt een einde aan een periode waarin hij de AVP 25 jaar leidde en in drie verschillende kabinetten minister-president was.

Zelf noemt hij zijn vertrek een zorgvuldig voorbereide generatiewissel. In een toespraak zei hij gisteravond dat leiderschap ook betekent dat op tijd ruimte wordt gemaakt voor nieuwe bestuurders. De komende maanden wil hij nog sociale hervormingen afronden.

Hoe onverwacht de aankondiging was, bleek uit de reactie van vicepremier en coalitiegenoot Gerlien Croes van Futuro. Zij verklaarde dat haar partij verrast was en eerst meer informatie wil voordat inhoudelijk wordt gereageerd.

Ook binnen de AVP lijkt de mededeling niet breed te zijn voorbereid. Volgens Emans woordvoerder koos de premier er bewust voor zijn besluit pas op het laatste moment bekend te maken, omdat hij vreesde dat partijgenoten hem anders op andere gedachten zouden proberen te brengen.

Volgens politieke analisten speelt er meer dan alleen een geplande generatiewissel. Eman sprak zich eerder al publiekelijk uit voor minister Wendrick Cicilia als zijn gewenste opvolger als partijleider. Die keuze moet formeel worden bekrachtigd tijdens een partijcongres in september, maar zijn voorkeur is binnen de AVP bekend.

Door zelf het moment van zijn vertrek te bepalen én openlijk een voorkeurskandidaat naar voren te schuiven, lijkt Eman de regie over de machtswisseling stevig in handen te willen houden.

De analisten wijzen daarnaast op spanningen binnen de AVP. Sommigen denken ook dat de gezondheid van Emans vrouw een rol heeft gespeeld bij zijn beslissing.

Volgens de woordvoerder van Eman zal de AVP in september eerst een nieuwe partijleider kiezen. Pas daarna wordt besloten wie de partij naar verwachting ook als premier zal voordragen. Daarbij benadrukte hij dat het premierschap volgens Eman bij de AVP moet blijven, als grootste coalitiepartij.

De politieke verhoudingen kunnen daardoor de komende maanden verder in beweging komen. Ook oppositiepartij MEP reageerde op de ontwikkelingen en volgt de situatie nauwlettend. Daarbij speelt mee dat MEP bij de laatste verkiezingen slechts zo’n 300 stemmen minder behaalde dan de AVP.

Mocht de machtsbalans binnen de coalitie verschuiven of de relatie tussen AVP en Futuro onder druk komen te staan, dan kan de nieuwe situatie de deur openen voor nieuwe politieke verkenningen en toenadering tussen MEP en Futuro.