Protesten in Frankrijk tegen wetsvoorstel dat politiegeweld sneller rechtvaardigt

Op verschillende plekken in Frankrijk is dit weekend gedemonstreerd tegen een wetsvoorstel over het gebruik van geweld door agenten en andere handhavers. In Parijs kwamen vandaag duizenden mensen samen, onder wie politici en vertegenwoordigers van mensenrechtenorganisaties.

In het hele land vonden in totaal zo’n honderd manifestaties plaats, waaronder in Marseille, Lyon, Lille en Toulouse. Tienduizenden betogers gingen daarbij de straat op, in een poging te voorkomen dat de Franse Senaat het wetsvoorstel goedkeurt. In juli nam het lagerhuis het plan al aan.

Het wetsvoorstel moet agenten die geweld gebruiken meer bescherming bieden. Het nieuwe uitgangspunt moet daarbij zijn dat zij bij het gebruik van geweld legitiem hebben gehandeld. Dat moet voorkomen dat politieagenten systematisch gelden als verdachte, redeneren voorstanders.

Tegenstanders van het wetsvoorstel spreken van een “permis de tuer”, een “vergunning om te doden”. Ze stellen dat het wetsvoorstel onderzoek naar de rechtmatigheid van politiegeweld beïnvloedt of zelfs onmogelijk maakt.

“Het voorstel is bedoeld om de bewijslast om te keren”, zegt een vrouw die aanwezig was bij de demonstratie in Parijs. Een agent schoot haar broer in 2012 dood in zijn rug bij een overval in Seine-Saint-Denis, net buiten Parijs. Of het handelen van de agent is onderzocht, is niet duidelijk.

“We vrezen dat het politiegeweld door deze wet nog verder zal toenemen”, zegt een aanwezige medewerker van Amnesty International tegen de Franse krant Le Monde(opent in nieuw venster) tijdens de demonstratie in Marseille. “In een land waar wangedrag door de politie tot de meest voorkomende problemen behoort, dreigt deze wet de situatie te verergeren”, zegt een andere betoger.

In Frankrijk is afgelopen week een gerechtelijk onderzoek ingesteld(opent in nieuw venster) naar een agent die eind juni in Carcassonne een man hardhandig tegen de grond werkte. Het slachtoffer overleed later. Onderzoek moet uitwijzen of er verband bestaat tussen het handelen van de agent en het overlijden.

“Nee tegen een vergunning om te doden, nee tegen straffeloosheid”, zei een van de oprichters van de vereniging Stop aux violences d’État (Stop Staatsgeweld) tegen omroep BFM(opent in nieuw venster). Ze somde de voornamen op van jongeren, “de meesten afkomstig uit arbeiderswijken”, die het slachtoffer werden van politiekogels.

Een van de manifestaties liep gisteren uit de hand. In Rennes, waar zo’n 2000 demonstranten waren samengekomen, raakten drie politieagenten gewond nadat er projectielen naar hen werden gegooid. De politie arresteerde acht mensen.

De minister van Binnenlandse Zaken Nuñez had Franse veiligheidsdiensten al opgeroepen om waakzaam te zijn bij de demonstraties, uit vrees voor incidenten.