NOS Nieuws
In Hongarije heeft de regerende Tisza-partij de voormalige president van het Hongaarse Hooggerechtshof, András Baka, voorgedragen als president van het land. Dinsdag wordt gestemd over zijn aantreden. De regering van premier Magyar heeft een absolute meerderheid, waarmee het aannemelijk is dat Baka binnenkort zal worden benoemd.
De partij koos de 73-jarige kandidaat na een geheime stemming binnen de fractie. In een verklaring zegt de Tisza-partij blij te zijn dat voor het eerst sinds de regimeverandering “los van partijpolitieke voorkeuren is gekozen”. Volgens de partij is er een onafhankelijke en onpartijdige “autoriteit” naar voren geschoven.
Baka is rechtsgeleerde en werd in 2009 benoemd tot president van het Hooggerechtshof. Hij verwierf landelijke bekendheid toen hij in 2011 door de regering-Orbán uit zijn functie werd gezet. Hij had publiekelijk kritiek geuit op hervormingen van de zittende regering: volgens hem waren die een bedreiging voor de rechtstaat.
De zaak rondom zijn ontslag werd voorgelegd aan het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Dat oordeelde in 2016 dat het ontslag een schending van de rechten van Baka was.
In 1990 en 1991 was Baka onafhankelijk parlementslid. Hij was niet lid van een partij, maar maakte deel uit van de fractie van de toenmalige regeringspartij MDF. Baka heeft tussen 1991 en 2008 ook twee termijnen gediend als rechter bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg.
Samen beslissen
De afgelopen dagen hield de vraag ‘Wie wordt de volgende president’, de gemoederen in Hongarije bezig. Vorige maand nam de vorige president en bondgenoot van Orbán, Tamás Sulyok, ontslag. De nieuwe regering had de grondwet gewijzigd zodat Sulyok kon worden afgezet. Sinds zijn verkiezingsoverwinning gaat Magyar als een wervelwind door de Hongaarse politiek en ontslaat hij bondgenoten van oud-premier Orbán.
Premier Magyar vroeg de bevolking om suggesties voor de nieuwe president. “Laten we samen de beslissing nemen”, zei hij in een videoboodschap. In Hongarije heeft de president weinig macht. Al kan hij of zij wel wetsvoorstellen terugsturen naar het parlement en gratie verlenen aan veroordeelde misdadigers.
