NOS Nieuws•
De Britse premier Starmer noemt het onvergeeflijk dat hem niet is verteld dat partijgenoot Peter Mandelson is benoemd hoewel die niet door een veiligheidskeuring was gekomen. Tegelijk benadrukt hij dat hij en zijn ministers daar totaal geen weet van hadden. De oppositie neemt geen genoegen met die uitleg.
Starmer raakte begin dit jaar in de problemen toen bleek dat Peter Mandelson veel nauwere banden had met de veroordeelde zedendelinquent Jeffrey Epstein dan eerst gedacht. Uit vrijgegeven mailberichten bleek dat Mandelson zelfs gevoelige informatie had doorgespeeld aan de zakenman. Mandelson was eerder al ontslagen als ambassadeur in de VS nadat de connectie aan het licht was gekomen.
Labour-prominent Mandelson werd in februari opgepakt omdat hij met het lekken van geheimen mogelijk een ambtsmisdrijf had begaan. Ook toen kwam Starmer al onder vuur te liggen: enkele prominente leden binnen zijn partij riepen op tot zijn vertrek, maar de kritiek verstomde uiteindelijk weer.
Topadviseur afgetreden
Nieuwe onthullingen van The Guardian brachten de premier deze week weer in de problemen: Mandelson bleek niet door het antecedentenonderzoek te zijn gekomen dat wordt uitgevoerd als iemand wordt voorgedragen voor een gevoelige positie. Het is onduidelijk waarom de oud-minister precies werd afgewezen, maar mogelijk speelt zijn band met Epstein en zijn goede relatie met China een rol.
Hoewel hij dus niet door de ballotage was gekomen, werd de benoeming van Manselson toch doorgedrukt. Topadviseur Olly Robbins trad deze week af vanwege dat besluit.
‘Verbijsterend’
In zijn eerste publieke reactie op de hernieuwde ophef benadrukte Starmer vrijdagmiddag dat hij niet wist dat er een uitzondering was gemaakt voor Mandelson. “Het is verbijsterend dat mij niet is verteld dat hij niet door de veiligheidskeuring is gekomen.”
“Er is mij niets verteld, geen enkele minister is iets verteld. Dat is volledig onacceptabel.” Starmer zei aanstaande maandag in het parlement tekst en uitleg te zullen geven.
Gevraagd of het besluit echt alleen door een topambtenaar was genomen, en of de premier niet destijds wel genoeg de regie op dit dossier heeft genomen, herhaalde Starmer zijn eerdere opmerkingen.
Roep tot aftreden
Een woordvoerder van 10 Downing Street legde eerder uit dat het niet ongebruikelijk is dat zo’n besluit onafhankelijk wordt genomen door ambtenaren. Juist omdat er extreem gevoelige informatie wordt getoetst (financieel, seksueel of religieus bijvoorbeeld) is slechts een handjevol mensen betrokken.
De oppositie neemt geen genoegen met die uitleg. “Dit slaat nergens op. De premier denkt zeker dat we sukkels zijn”, reageert Tory-leider Badenoch. Zij vindt dat Starmer het parlement heeft voorgelogen door te zeggen dat Mandelson de normale procedure heeft doorlopen. Dat is een politieke doodzonde en in haar ogen reden voor ontslag van de premier.
De Schotse premier Swinney denkt dat Starmer niet bewust heeft gelogen, maar noemt het dan wel “ongelofelijk incompetent” dat Mandelson werd aangesteld zonder bemoeienis van de premier. Daarom komt ook hij tot de conclusie dat Starmer beter kan vertrekken.
