‘Trump wil einde aan oorlog, ook zonder opening Straat van Hormuz’ • Iran: twee mensen geëxecuteerd

Nog twee mensen geëxecuteerd in Iran

In Iran zijn sinds maandag vier mensen geëxecuteerd. Dat meldt persbureau Reuters, op basis van rechtbankgegevens.

Gisterochtend zijn twee mannen geëxecuteerd. Volgens de Iraans-Amerikaanse mensenrechtenorganisatie HRANA gaat het om politieke gevangenen die waren veroordeeld wegens banden met een oppositiegroep. Het regime beweert dat zij betrokken waren bij “terroristische aanslagen” op een overheidsgebouw. HRANA spreekt van ongegronde beschuldigingen.

Vanochtend zouden opnieuw twee mannen zijn geëxecuteerd. Ook zij werden ervan beschuldigd banden te hebben met de groep.

In Iran wordt de doodstraf vaak opgelegd en ook uitgevoerd. Volgens de organisatie zijn vorig jaar zeker 2063 mensen geëxecuteerd. Dat getal staat los van het aantal personen dat werd gedood bij protesten.

De repressie van het regime gaat onverminderd door; mensen zijn gewaarschuwd dat ze als vijand van de staat worden behandeld zodra ze de straat op gaan om te protesteren. Het is tegelijkertijd moeilijk te verifiëren wat er in het land afspeelt, omdat er weinig beelden naar buiten komen. Wie wel beelden deelt, kan worden gearresteerd of gedood.

Ook vandaag werd dat bevestigd door een woordvoerder van het Iraanse regime. Elk vorm van samenwerking met “vijandige staten”, zal worden bestraft. Ook het delen van foto’s of video’s van schade, wordt gezien als het delen van inlichtingen. Mensen zouden daarmee “angst zaaien”, aldus de woordvoerder. Omdat het oorlogstijd is, zullen straffen worden verzwaard volgens hem.

Volgens Iraanse media zijn in de afgelopen weken zeker 1000 mensen gearresteerd.

Moskee aangevallen in Iran, zeker drie doden

Een moskee in de Iraanse stad Zanjan is aangevallen. Dat meldt het Iraanse persbureau IRNA. Bij de aanval zijn zeker drie mensen gedood. Twaalf mensen raakten gewond en zijn naar het ziekenhuis gebracht.

Bij de aanval zouden een bibliotheek, kantoor, islamitische bank en een gastenverblijf zijn geraakt. Ook omliggende winkels zijn geraakt. Het persbureau meldt niet of het gaat om een Israëlische of Amerikaanse aanval.

Het aan het regime gelieerde persbureau Fars meldt ook schade. Een deel van de koepel en de minaret van de moskee zou beschadigd zijn.

De stad Zanjan ligt ten noordwesten van de hoofdstad Teheran. Eerder meldde het Israëlische leger een nieuwe reeks aanvallen op de hoofdstad uit te voeren. Het is niet bekend of er een verband is tussen de aanvallen.

Israël: nieuwe golf aanvallen op Teheran

Het Israëlische leger zegt op X een nieuwe reeks aanvallen te hebben uitgevoerd op de Iraanse hoofdstad Teheran. Informatie over de schade of eventuele slachtoffers is nog niet bekend. In de vroege ochtend waarschuwde het Israëlische leger voor een luchtaanval op een wijk in de stad. Het leger deelde de waarschuwing in het Farsi op X.

De vraag is hoeveel Iraniërs die hadden meegekregen. Miljoenen Iraniërs zijn al weken afgesloten van de buitenwereld. “Nu de internetblokkade zijn tweede maand ingaat, vullen desinformatie en propaganda steeds meer de leemte”, waarschuwt internetwaakhond Netblocks. Volgens de waakhond gebeurt dat zowel in Iran als internationaal.

Geen olielek na brand op Koeweitse tanker

Bij de brand op een olietanker voor de kust van de Verenigde Arabische Emiraten is geen olie vrijgekomen. Dat zeggen de autoriteiten in Dubai. Ook raakte niemand gewond.

Het schip lag voor de kust van Dubai toen het werd getroffen door een projectiel. Daarna vloog het in brand. De brand is inmiddels geblust, maar het is nog onbekend wat de verdere schade is.

Het schip voer onder de Koeweitse vlag en zou een lading van zo’n 2 miljoen vaten aan olie aan boord hebben gehad. Volgens Koeweit gaat het om een Iraanse aanval.

‘Trump wil einde aan de oorlog, ook zonder opening Straat van Hormuz’

President Trump wil graag een einde aan de oorlog in Iran, melden bronnen aan The Wall Street Journal. Hij zou bereid zijn om de oorlog te beëindigen, zelfs als de Straat van Hormuz gesloten blijft, schrijft de krant.

Trump zou in de afgelopen dagen met zijn adviseurs hebben gesproken over het scenario, maar een beslissing is nog niet genomen.

Al meerdere keren legde Trump een deadline op aan Iran om de straat te heropenen. De huidige deadline van Trump staat op 7 april.

Als Trump de oorlog zou beëindigen en de zeestraat later zou proberen te heropenen, kan dat “een complexe operatie” worden volgens de krant. Daarvoor zouden de Verenigde Staten moeten inzetten op diplomatieke druk op het Iraanse regime.

Sinds het begin van de oorlog blokkeert Iran de Straat van Hormuz grotendeels. Zo zou er sprake zijn van selectieve doorgang, waarin de Iraniërs bepalen welke schepen mogen passeren. Onder meer Pakistaanse en Chinese schepen zouden de zeestraat door mogen.

Israël meldt dood van vier militairen

In Zuid-Libanon zijn gisteren zeker vier Israëlische militairen gedood. Dat heeft het Israëlische leger bekendgemaakt. Israël is bezig met een grondoffensief tegen Hezbollah in het buurland.

In ruim een maand oorlog zijn minstens tien Israëlische militairen gesneuveld.

Afgelopen zondag kondigde de Israëlische premier Netanyahu het bevel aan een groter deel van Zuid-Libanon te bezetten. De premier zegt dat Hezbollah in Zuid-Libanon volledig moet worden uitgeschakeld.

Vooral in het grensgebied tussen de landen wordt hard gevochten, maar ook burgerdoelen op meerdere plekken in het land worden op grote schaal aangevallen, waaronder de hoofdstad Beiroet. In hele land zijn tienduizenden mensen op de vlucht voor het geweld.

Olietanker in brand bij Dubai door projectiel

Voor de kust van de Verenigde Arabische Emiraten is een olietanker getroffen door een projectiel en in brand gevlogen. Dat meldt de Britse maritieme veiligheidsorganisatie UKMTO. Koeweit zegt dat het gaat om een Koeweitse olietanker die is aangevallen door Iran.

De olietanker was volgeladen en lag voor anker in de haven van Dubai op het moment dat die werd getroffen. Het Koeweitse staatsbedrijf zegt dat er mogelijk olie lekt in zee. Dubai meldt dat de voltallige bemanning in veiligheid is gebracht. Het is onduidelijk hoe groot de schade is aan het ruim 300 meter lange schip.

Een Iraanse functionaris waarschuwt dat geen enkel “vijandig land” de Straat van Hormuz mag bevaren. Alleen als er vooraf een akkoord over is gesloten mogen vrachtschepen of tankers passeren, zegt hij tegen nieuwszender Al Jazeera.

De drukke zeestraat is van cruciaal belang voor de wereldwijde olie- en gastoevoer. Sinds Israël en de VS een oorlog zijn begonnen tegen Iran is de zeeroute effectief geblokkeerd door de Iraanse strijdkrachten. Dit heeft geleid tot een forse stijging van energieprijzen wereldwijd.

Witte Huis: onderhandelingen met Iran verlopen goed

De Verenigde Staten en Iran zijn in gesprek met elkaar, benadrukte woordvoerder Leavitt van het Witte Huis tijdens een persconferentie. Dat meerdere functionarissen van het Iraanse regime ontkennen dat er onderhandelingen zijn, doet ze af als “publiek vertoon”.

Volgens het Witte Huis heeft Iran ingestemd met sommige punten van de VS en verlopen de onderhandelingen goed. De Iraniërs met wie de VS nu in gesprek is, lijken achter de schermen “redelijker” dan hun voorgangers, aldus Leavitt.

De woordvoerder zei daarnaast dat als Iran de kans op onderhandelen afwijst, het Amerikaanse leger klaarstaat “om de Amerikaanse president alle beschikbare opties te bieden om ervoor te zorgen dat dit regime een zware prijs blijft betalen”.

Nog twee Indonesische blauwhelmen gedood in Libanon

In Libanon zijn vandaag twee vredeshandhavers van de plaatselijke VN-missie omgekomen en meerdere anderen leden van de vredesmacht zijn gewond geraakt. Een van hen is zwaargewond. Dat schrijft The New York Times op basis van een rapport van de Verenigde Naties dat de krant inzag. Het konvooi met Indonesische vredeshandhavers werd getroffen door “een explosie waarvan de oorzaak onbekend is”.

Gisteren kwam er ook al een VN-blauwhelm om door een aanval. De VN-vredesmissie liet over die aanval weten dat het nog niet duidelijk was door wie het projectiel was afgevuurd.

De VN-missie is al tientallen jaren in het zuiden van Libanon aanwezig om de vrede in het gebied te bewaken. Het mandaat voor de missie Unifil loopt eind dit jaar af en wordt daarna afgebouwd. Dat besloot de VN-Veiligheidsraad vorig jaar.

Israël meldt aanval op universiteit in Teheran

Het Israëlische leger zegt dat het de afgelopen dagen een universiteit in de Iraanse hoofdstad Teheran heeft aangevallen. Het gaat om de Iman Hossein Universiteit, een universiteit die is opgericht door de Iraanse Revolutionaire Garde. Volgens het Israëlische leger werd er onderzoek gedaan naar geavanceerde wapens.

Gisteren dreigde Iran Amerikaanse campussen in het Midden-Oosten te gaan aanvallen, tenzij de VS de aanvallen op Iraanse scholen formeel veroordeelde. Dat moest voor het middaguur vandaag gebeuren, schreven Iraanse media. De Iraanse Revolutionaire Garde riep medewerkers, studenten en andere burgers op om op minimaal een kilometer afstand van het terrein te blijven.

‘Spanje verbiedt de VS om gebruik te maken van zijn luchtruim’

Navo-lidstaat Spanje staat Amerikaanse militaire vliegtuigen niet toe om het Spaanse luchtruim te gebruiken voor de oorlog tegen Iran, schrijft de krant El País op basis van militaire bronnen. Kort na het uitbreken van de oorlog zei premier Sánchez al dat de Amerikaanse luchtmacht niet vanaf Spaanse bases mag opereren. Gebruik voor andere doeleinden dan de oorlog in het Midden-Oosten, zoals de bevoorrading van Amerikaanse troepen in Europa, is wel toegestaan. Alleen voor toestellen in nood wordt een uitzondering gemaakt.

De linkse Spaanse regering keerde zich vanaf het begin van de oorlog openlijk tegen de oorlog tegen Iran. “Wij zullen niet medeplichtig zijn aan iets wat slecht is voor de wereld en wat indruist tegen onze normen en waarden”, zei premier Sánchez.

In een reconstructie van de weken voorafgaand aan de oorlog schrijft El País dat de VS vijftien tankvliegtuigen op de bases Rota en Morón stationeerde. De VS informeerde toen ook of daar plaats was voor bommenwerpers om een eventuele aanval op NAVO-landen of andere Amerikaanse bondgenoten te vergelden. De B-1’s en B-52’s zouden alleen gebruikt worden om Iraanse opslagplaatsen of lanceerinstallaties te bombarderen.

Het plan ging van tafel omdat Spanje niet mee wilde werken aan een operatie waarvoor geen steun is in het internationaal recht of die niet gesteund wordt door de VN, de NAVO of de EU, aldus El País. De bommenwerpers opereren nu vanuit het VK, de tankvliegtuigen vanuit andere landen in Europa, waaronder Roemenië.

Spanje helpt wel mee bij de verdediging van Cyprus tegen raketaanvallen. Het fregat Cristóbal Colón vaart mee in het vlootverband waar ook het Nederlandse luchtverdedigings- en commandofregat Zr.Ms. Evertsen deel van uitmaakt.

Brand uitgebroken op olieraffinaderij Haifa

Bij de Israëlische havenstad Haifa staat een olieraffinaderij in brand. Volgens de brandweer ontstond die door het neerkomen van brokstukken van een raket. Het is niet bekend waar die vandaan kwam, uit Iran of van de Libanese Hezbollah-militie.

Op het terrein van de raffinaderij staan een gebouw en een tankauto in brand. De brandweer probeert te voorkomen dat het vuur zich uitbreidt en zoekt naar mensen die nu geen kant op kunnen.

Minister van Energie Cohen zegt dat productiecapaciteit niet is aangetast.

Iraakse en Syrische luchtmachtbases geraakt bij luchtaanvallen

De Iraakse luchtmachtbasis Mohamad Alaa bij Bagdad is door raketten geraakt. Een vliegtuig liep daarbij schade op, maar er zijn geen slachtoffers. Wie voor de aanval verantwoordelijk was, is niet bekend. Dat kan Iran zijn maar ook een militie uit Irak zelf die gelieerd is aan Iran.

Dergelijke groepen vuren ook drones en raketten af op staten aan de Perzische Golf. Nieuwszender Al Jazeera schrijft dat dit de betrekkingen tussen Irak en die Golfstaten ernstig onder druk zet.

Militaire bases in Syrië, aan de grens met Irak kwamen ook onder vuur. Daar ging het om aanvallen met drones, laat het Syrische ministerie van Defensie weten. De meeste zouden uit de lucht zijn gehaald. Schade of slachtoffers worden niet gemeld.

Beperking luchtruim door gewapende conflicten zet veiligheid onder druk

Het internationale vliegverkeer komt onder druk te staan door beperking van het luchtruim als gevolg van gewapende conflicten. Dat heeft de Europese luchtvaartautoriteit EASA aan persbureau Reuters laten weten.

In het Midden-Oosten worden vliegcorridors ingeperkt vanwege de oorlogen die daar plaatsvinden. Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland en de gevechten tussen Afghanistan en Pakistan leidden ertoe dat routes moeten worden geschrapt. Daardoor wordt het extra druk op routes die wel veilig zijn en dat brengt risico’s met zich mee.

“Het is duidelijk dat het concentreren van verkeer op bepaalde routes, de beschikbaarheid van luchtruim voor luchtverkeersleiding en dat vliegtuigen routes moet gebruiken die minder gebruikelijk zijn, veiligheidsrisico’s kunnen opleveren”, zegt een EASA-directeur tegen Reuters.

‘VS zette op dag 1 oorlog nieuwe, ongeteste raket in’

De VS heeft volgens The New York Times op de eerste dag van de oorlog tegen Iran een raket gebruikt die nog niet in een oorlogssituatie was getest. Twee PrSM-raketten (Precision Strike Missile) kwamen volgens de krant neer op een sporthal en basisschool in de stad Lamer. Volgens Iraanse media zijn bij die aanvallen zeker 21 mensen omgekomen.

De krant komt tot deze conclusie met hulp van beelden die tijdens en na de aanval zijn gemaakt. De beelden zijn met hulp van militaire experts geanalyseerd. Een bron bij het Amerikaanse ministerie van Defensie heeft het gebruik van de raket bevestigd.

Een PsRM-raket is een raket met een bereik van 60 tot zo’n 500 kilometer. Hij ontploft net boven zijn doel en verspreidt dan kleine stukjes metaal. De testfase werd vorig jaar afgerond.

De sporthal en de school stonden dicht bij een terrein van de Islamitische Revolutionaire Garde. Het is niet bekend of ook dat is geraakt. Evenmin is duidelijk of de raket een ontwerpfout heeft of dat hij bij het lanceren een verkeerde doellocatie heeft meegekregen.

Diezelfde dag werd honderden kilometers verder in de stad Minab een meisjesschool door een raket getroffen, waarschijnlijk een Amerikaanse Tomahawk. Daar zijn volgens Iran 175 mensen bij omgekomen, onder wie veel kinderen. Deze school stond naast gebouwen van de Revolutionaire Garde.

Beurzen zakken, olieprijs stijgt

Net als vorig week lijken de financiële markten te reageren op de berichten over een mogelijke inzet van Amerikaanse militairen op Iraans grondgebied.

De Aziatische beurzen staan in het rood. De Japanse beus Nikkei verliest ruim 3 procent en ook de beurs in Hong Kong staat ruim 1 procent in de min. De verwachting is dat ook de Europese beurzen zometeen lager zullen openen.

Olie is weer duurder geworden. Een vat Brent-olie, de graadmeter voor de olie uit het Midden-Oosten, kost nu meer dan 115 dollar. Inmiddels is ook de prijs voor Amerikaanse olie opgelopen tot boven de 100 dollar.

De adviesprijs voor benzine aan de Nederlandse pomp blijft vanochtend onveranderd, namelijk 2,57 euro per liter.

Aanvallen over en weer gemeld in vijfde week van de oorlog

De Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran is de vijfde week ingegaan. Het Israëlisch leger zegt dat het vannacht “militaire infrastructuur” in Teheran heeft aangevallen. De Amerikaanse president Trump zegt in een interview met de Financial Times dat de VS de afgelopen weken 13.000 doelen heeft gebombardeerd en dat dat er nog zo’n 3000 op het lijstje staan.

Iran heeft op zijn beurt weer raketten op Israël en staten aan de Perzische Golf afgevuurd. Details over aantallen, schade en eventuele slachtoffers zijn er nog niet.

Zaterdag mengden de Houthi’s uit Jemen zich in de strijd. Ze vuurden naar eigen zeggen meerdere raketten af op Israël. Israël zegt dat het gisteren twee drones uit Jemen heeft onderschept.

Ook in Libanon gaat de oorlog door. Premier Netanyahu heeft het Israëlische leger het bevel gegeven om een groter deel van Zuid-Libanon blijvend te bezetten. In een videotoespraak zei hij dat de “huidige veiligheidsbufferzone” tegen aanvallen van Hezbollah wordt uitgebreid.

Trump dreigt met inname Iraans olie-eiland Kharg

President Trump zegt in de Financial Times dat hij overweegt om het Iraanse olie-eiland Kharg in te nemen. Op dat eiland in de Perzische Golf staat Irans grootste olieterminal. 90 procent van de Iraanse olie wordt via die terminal geëxporteerd. Kharg is daarom van cruciaal belang voor de inkomsten van het land.

“Om eerlijk te zijn zou ik het liefst de olie van Iran afpakken”, zegt Trump in de Britse krant. “Sommige mensen thuis in de VS zeggen: ‘Waarom doe je dat?’ Maar dat zijn domme mensen.”

“Misschien nemen we het eiland Kharg in, misschien niet”, gaat hij verder. “We hebben heel wat opties. Het zou betekenen dat we daar een tijdje moeten blijven.”

De vrees voor een Amerikaans grondoffensief boots on the ground werd de afgelopen week sterker. De Amerikanen hebben al 3500 militairen in de regio die in Iran aan land zouden kunnen gaan.

Trump zei ook dat in de indirecte gesprekken met Iran – via Pakistaanse bemiddelaars – vooruitgang wordt geboekt. “Het kan snel tot een akkoord komen”, zei hij. Trump heeft de Iraniërs een deadline tot 7 april gesteld.

Trump: komende dagen 20 olietankers door Straat van Hormuz

President Trump zegt dat Iran de komende dagen twintig olietankers door de Straat van Hormuz laat varen. De blokkade van de belangrijke vaarroute sinds het begin van de oorlog in het Midden-Oosten heeft de olieprijzen wereldwijd flink doen stijgen.

“Uit respect, denk ik, hebben ze ons 20 grote, grote olietankers gegeven die door de Straat van Hormuz zullen varen, en dat begint vandaag, voor de komende dagen”, zei Trump vanuit zijn regeringsvliegtuig Air Force One. Iran heeft het nieuws nog niet bevestigd.

VN-vredeshandhaver gedood bij aanval in Zuid-Libanon

In het zuiden van Libanon is een Indonesische vredeshandhaver van de VN-vredesmacht in het land omgekomen door een aanval. De Indonesische regering veroordeelt het incident en wil dat er een onderzoek komt. Ze zegt dat de veiligheid van VN-blauwhelmen nooit in gevaar mag worden gebracht.

Volgens de VN ontplofte er een projectiel bij een van de posten van de vredesmacht in de omgeving van Adshit al-Qusayr in het zuiden van Libanon. Een andere vredeshandhaver raakte daarbij ernstig gewond.

De VN-vredesmacht zegt dat nog niet duidelijk is door wie het projectiel was afgevuurd. Daar wordt nu onderzoek naar gedaan. Sinds het uitbreken van de oorlog in het Midden-Oosten zijn de gevechten tussen Israël en Hezbollah in Libanon weer opgelaaid.

De blauwhelmen van de VN zijn al tientallen jaren in Zuid-Libanon om de vrede in het gebied te bewaken. Aan de missie Unifil komt eind dit jaar een einde.