NOS NieuwsAangepast
Opmerkingen van minister Van Weel over het stopzetten van betalingen aan Sierra Leone leiden tot irritatie binnen de Europese Commissie. De minister zei vanmorgen dat de betalingen vanuit de Commissie zijn stopgezet omdat Sierra Leone niet meewerkt aan de uitlevering van drugscrimineel Bolle Jos. De NOS kreeg te horen dat binnen de Europese Commissie werd besloten hier “hard op terug te duwen”.
Uit gesprekken komt naar voren dat het besluit officieel een puur technische kwestie was, dat naar buiten niet gepresenteerd zou moeten worden als een sanctie tegen de machthebbers in Sierra Leone. Bolle Jos, of eigenlijk Jos L., heeft nauwe banden met die machthebbers, onder wie de president.
Minister Van Weel wil al langer dat de Europese Commissie stappen onderneemt tegen het land dat de Nederlandse drugscrimineel de hand boven het hoofd houdt door te weigeren hem uit te leveren.
Sierra Leone zou dit jaar nog 18 miljoen euro aan begrotingssteun van Brussel krijgen. Dat geld is bedoeld voor bijvoorbeeld voedselprogramma’s, onderwijs en de infrastructuur in het straatarme land. Van Weel schetst het beeld dat de Commissie geld dat bedoeld is voor ontwikkelingshulp als dwangmiddel inzet om Sierra Leone te laten meewerken aan de uitlevering van Jos L., tot ergernis van de Commissie.
Achter de schermen heeft de Commissie een andere interpretatie. Er wordt zelfs gezegd dat de minister met misleidende informatie komt doordat hij het stopzetten van de steun koppelt aan de uitlevering van Bolle Jos. Volgens de Commissie is het besluit genomen vanwege “administratieve fouten”.
De discussie geeft aan hoe gevoelig deze kwestie ligt en hoe groot de belangen zijn. Minister Van Weel heeft in de vergadering vandaag nog eens benadrukt dat de drugsbestrijding voor Nederland een kwestie van nationale veiligheid is.
Eurocommissaris Brunner houdt vol dat de begrotingssteun om technische redenen is opgeschort. Tegelijkertijd zegt hij ook nadrukkelijk dat de EU vindt dat er actie nodig is tegen landen buiten de EU die grote drugsbazen onderdak bieden. “We hebben de medewerking van Sierra Leone nodig. Dat is waar het om gaat”, zegt hij. Daarmee erkent hij impliciet dat die reden heeft meegespeeld in het opschorten van de begrotingssteun.
Toegeven dat dit besluit ook om politieke redenen genomen is, kan Brunner niet: het stopzetten van hulp vanwege politieke belangen zoals het niet uitleveren van een drugscrimineel mag juridisch gezien namelijk niet. De afspraken die rondom de begrotingssteun worden gemaakt worden contractueel vastgelegd en het uitleveren van Bolle Jos is niet in een van de voorwaarden opgenomen.
Ondertussen werkt de Commissie wel aan nieuwe manieren om sancties te kunnen opleggen aan landen die niet meewerken aan de vervolging van drugscriminelen. Minister Van Weel gaat ervan uit dat de begrotingssteun aan Sierra Leone pas wordt hervat, op het moment dat Jos L. is uitgeleverd, laten bronnen aan de NOS weten. Anders dreigt een nieuwe frontale botsing tussen Nederland en de Commissie, zo is achter de schermen te horen.
Sierra Leone is niet te spreken over de uitspraken van Van Weel. In een verklaring schrijft de regering dat EU-ambtenaren hebben benadrukt aan Sierra Leone dat het stopzetten van begrotingssteun “losstaat van een specifiek persoon”. Ook noemt de regering het uitoefenen van druk op Sierra Leone via publieke dreigementen en mediacampagnes “niet bevorderlijk” voor justitiële samenwerking.
