NOS Nieuws
De rijtour van de koning en de koningin met de koets, de Troonrede, de presentatie van het koffertje met de Miljoenennota: traditiegetrouw gaan we het ook deze Prinsjesdag allemaal zien. Toch is het bepaald geen doorsnee Prinsjesdag en dat komt natuurlijk doordat we een minderheidskabinet hebben.
De aanloop naar deze dag kan al onrustig, zo niet chaotisch, worden genoemd met het getouwtrek om de begroting. Het minderheidskabinet moet met oppositiepartijen meerderheden vinden voor die begroting maar bleek intern ook verdeeld, vooral over de vermogensrendementsheffing (box 3) en de sociale zekerheid.
Op de valreep kwam het kabinet met een begroting. Veel daarvan lekte al uit. Waar het kabinet over “handreikingen” aan de oppositie sprak, lieten veel van die partijen vrijwel direct weten het niet genoeg te vinden.
Oppositiepartijen vinden dat het kabinet nog steeds geen keuzes maakt en dat wel zou moeten doen. Het kabinet blijft intussen zeggen dat breed draagvlak bij een minderheidskabinet van belang is. Vraag is vandaag vooral of er nog extra handreikingen en maatregelen komen die een meerderheid dichterbij kunnen brengen.
Het is niet ondenkbaar dat de Troonrede vandaag in het teken staat van het zoeken naar verbinding en het overbruggen van verschillen, in wereldwijd onrustige tijden. Daar zullen weinig partijen in de Kamer het mee oneens zijn.
Ook de 1,5 miljard euro voor het zoveel mogelijk op peil houden van de koopkracht zullen de meeste partijen wel willen steunen. De onenigheid ontstaat bij de vraag waar het van betaald wordt. Datzelfde geldt voor de miljardeninvesteringen in defensie, waar ook de meeste partijen achter staan, maar de vraag is hoe ze gefinancierd moeten worden.
Oppositiepartijen kritisch
De twee grootste oppositiepartijen, Pro en de PVV, zien niets in de bezuinigingen op de sociale zekerheid. Pro-leider Klaver heeft steeds gezegd dat hij het afbouwen van uitkeringen voor werklozen en zieken niet gaat meemaken.
Met het schrappen van een aantal van die bezuinigingen leek het kabinet een beweging te maken. Maar Klaver sprak van een “slecht politiek compromis” waarbij de miljonairs er “nog steeds miljarden bij krijgen”.
Zondag zei Klaver dat met Pro wel valt te praten over hervorming van de arbeidsongeschiktheidsverzekering WIA, maar dat eerst de bezuinigingen daarop van tafel moeten.
Wilders vond het pakket “totaal niet waar dit land op zit te wachten”.
JA21-leider Eerdmans zag wel kleine positieve punten die zijn partij had ingebracht, maar die werden volgens hem “volledig tenietgedaan door de lastenverzwaringen”.
Spannende dagen
Al met al wordt het een spannende Prinsjesdag en volgen woensdag en donderdag spannende Algemene Politieke Beschouwingen. Met waarschijnlijk harde taal, politieke clashes en opnieuw getrouwtrek.
Of daarbij in één keer duidelijk wordt welke plannen een meerderheid krijgen is maar de vraag. Het kan ook dat het per begroting gaat worden ‘uitgevochten’ en het nog weken, zo niet maanden, spannend blijft.
Tegelijk zitten maar weinig partijen op verkiezingen en nieuwe chaos te wachten, en dat weten de drie coalitiepartijen van het minderheidskabinet ook.
