Mode als kunst op Met Gala, controverse over sponsoring door Bezos

Op de eerste maandag van mei is het vaste prik bij het Metropolitan Museum of Art in New York: de ene na de andere beroemdheid die in een spectaculaire outfit over de trappen schrijdt. Het uiterst exclusieve Met Gala, dat online een miljoenenpubliek trekt, staat dit jaar in het teken van mode als kunst. Toch gaat het dit keer ook over iets anders: de hoofdsponsor van het benefietgala.

De gastenlijst is geheim, maar wie genodigd is, is er doorgaans al maanden mee bezig. Er moet een uitgekiende look worden bedacht die in de smaak valt bij de modepers en de organisator van het festijn, de nog altijd gezaghebbende oud-hoofdredacteur van modetijdschrift Vogue, Anna Wintour.

‘Fashion is Art’, aan die dresscode hebben de circa 400 genodigden zich dit jaar te houden. Het kledingvoorschrift is traditioneel verbonden aan de nieuw te openen modetentoonstelling in het Amerikaanse museum. Die tentoonstelling heet Costume Art en gaat over het geklede lichaam in al zijn vormen.

“Met kleding kun je een compleet verhaal vertellen over de menselijke geschiedenis”, zegt hoofdredacteur Linda Gümüs Gerritsen van de Nederlandse Vogue.

In vergelijking met de dresscodes van voorgaande jaren (zoals punk, dandy’s en Jackie Kennedy) ligt het thema wat voor de hand, maar het is wel toepasselijk. Het benefietgala werd in 1948 in het leven geroepen om de mode- en kostuumafdeling van het Metropolitan Museum of Art te ondersteunen. Die afdeling huisde tot voor kort in de kelder van het museum en ‘leende’ expositiezalen.

Deze maand opent er een nieuwe, vaste expositieruimte voor mode pal achter de ingang. Dat betekent dat mode, mede dankzij het Met Gala, voor het eerst een prominente eigen plek heeft in een van de grootste musea ter wereld. Met andere woorden: mode doet niet meer onder voor andere kunstvormen.

Dat zullen de beroemdheden op de rode loper willen laten zien. In ieder geval aanwezig zijn actrice Nicole Kidman en tennislegende Venus Williams, die deze editie samen met Wintour voorzitten. Datzelfde geldt voor zangeres Beyoncé, die voor het eerst in tien jaar bij het gala verschijnt.

Gümüs Gerritsen kijkt uit naar de Spaanse artiest Rosalía. “Daar ben ik sinds haar recente concert in Amsterdam een beetje verliefd op geworden. Zij in Duran Lantink voor Jean Paul Gaultier of een Ann Demeulemeester zou waanzinnig zijn.” Naast Lantink verwacht de hoofdredacteur meer Hollands glorie in de persoon van Iris van Herpen. “Als iets een art form rond het lichaam is, is het wel haar werk.”

Een aantal opvallende Met Gala-looks van de afgelopen jaren:

In aanloop naar maandagavond gaat het echter vooral over twee andere bekende figuren: Amazon-oprichter Jeff Bezos en zijn vrouw Lauren Sánchez Bezos. Zij zijn ditmaal hoofdsponsor en erevoorzitters van het evenement. Het Met Gala werd al eerder gesponsord door techbedrijven, en ook door Amazon, maar dat de financiële bijdrage nu op persoonlijke titel is leidt tot kritiek.

Zo wordt het echtpaar er door pers en critici van beschuldigd culturele invloed te willen kopen. De benefietavond is immers een belangrijke graadmeter van wie er in de mode en populaire cultuur toe doet, en medezeggenschap hebben over de gastenlijst is goud waard. Mogelijk komt een invloedrijke positie in de mode ook de zakelijke belangen van Bezos ten goede.

In New York verschenen de afgelopen weken posters op straat en in de metro die oproepen tot een boycot van het Met Gala. Die zijn afkomstig van de Britse actiegroep Everybody Hates Elon, die ook campagnes voert tegen techbazen Elon Musk, Mark Zuckerberg en de Amerikaanse president Trump.

De groep wijst onder meer op slechte arbeidsomstandigheden bij Amazon en het feit dat de Amerikaanse immigratiedienst ICE gebruikmaakt van de IT-diensten van het bedrijf. Ook vinden de actievoerders dat Bezos te weinig belasting betaalt.

“Je kunt je afvragen of je sponsoring door Bezos moet willen als Met Gala”, zegt modejournalist Arno Kantelberg. Tegelijk vindt hij alle kritiek “een beetje hypocriet”.

“Alsof de modewereld niet leunt op financiers en grote bedrijven. Ik denk dat het vooral het erevoorzitterschap is dat mensen tegen de haren instrijkt. Modemensen vinden dat Bezos en zijn vrouw geen smaak hebben en dan laten ze zich ook nog in met Trump; zulke types willen ze niet op dat podium zien.”

Eerder deze week bleek dat de modeafdeling van het museum nadenkt over de toekomst van het evenement. Er is de afgelopen jaren geïnvesteerd in een fonds, dat tegen 2030 waarschijnlijk voldoende rendeert om niet langer afhankelijk te zijn van het jaarlijkse gala.