NOS Nieuws
Het is hard doorwerken bij wijndomein Sint-Catharinadal in Oosterhout. Ruim vijftig vrijwilligers zijn druk in de weer met het afknippen van trossen druiven.
Met 10 hectare aan wijnranken (zo’n vijftien voetbalvelden) doet het kloosterlandgoed bijna on-Nederlands aan. Nog niets vergeleken met een Franse wijngaard, maar dat Nederlandse wijn aan terrein wint, is duidelijk.
Ook dit jaar profiteerden de druiven van de bloedhete zomer. Maar, zagen de zusters en vrijwilligers, de laatste weken werd het toch nog spannend.
Al bijna 500 jaar wonen de zusters in het klooster, de priorij. Jarenlang brachten kalligrafie en leerbewerking geld in het laatje. Toen die inkomsten vijftien jaar geleden hard terugliepen, moest er een nieuw plan komen.
“Door de eeuwen heen hebben onze zusters een weg naar de toekomst gevonden”, vertelt zuster Maria Magdalena, de leidster van de orde. “In het idee van een wijngaarde zagen we onze spiritualiteit terug. Christus de wijnstok, wijnranken, verbinding leggen”.
En dus wordt er vanaf 2014 op het landgoed wijn gemaakt. Van deze druiven wordt vooral witte wijn gemaakt, maar ook rosé en rood.
Niet alleen in het zuiden van het land komen er wijngaarden bij, maar ook in het midden en noorden. Twintig jaar geleden telde Nederland 70 hectare aan wijngaarden, inmiddels is dat ruim 240 hectare. Vorig jaar werd een recordaantal van bijna 1,6 miljoen flessen Nederlandse wijn gemaakt, blijkt uit cijfers van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.
Hoewel de groei overduidelijk is, kan het succes wel per jaar flink verschillen. “Het is niet helemaal zonder risico”, zegt zuster Maria Magdalena. “In die paar jaar hebben we alles al meegemaakt. Van een prachtige oogst met 50.000 flessen tot een oogst van maar 700 flessen.”
Een nieuw record ligt dit jaar niet voor de hand, denkt Joep Speet. Speet is Magister Vini, wat betekent dat hij het hoogste Nederlandse professionele wijndiploma heeft. “De verwachting is dat de oogst iets kleiner is dan vorig jaar, doordat er weinig sap in de druiven aanwezig zal zijn. Aan de andere kant is de kwaliteit wel goed.”
De droge Nederlandse zomers van de afgelopen jaren zijn gunstig voor de druivenoogst. Veel zon helpt bij de groei en rijping van de druiven. Daarnaast betekent een droger seizoen minder kans op schimmelziekten.
Niet alleen de warmte, maar ook de tijd speelt een rol bij de kwaliteit van de Nederlandse wijn. “De kennis en ervaring van wijnmakers is vergroot. Ook zijn de wijnstokken ouder geworden en beter gedijd”, zegt Speet, die ook voorzitter is van de Vereniging Vinologen Nederland (VVN).
Toch is een zonnig jaar geen garantie voor goede wijn. “Vroegrijpe, vooral witte druivenrassen kunnen slecht tegen de droogte. Het suikerniveau in de druif en daarmee het potentieel alcoholgehalte stijgt dan te snel”, zegt Speet, “Tegelijkertijd zijn de aroma’s in de wijn nog niet genoeg vrijgekomen, waardoor het vrij smakeloos is.”
Dat hitte geen garantie geeft voor goede wijn, weten ze in Oosterhout. “Het valt of staat met die laatste weken. Dan wil je dat ze in het zonnetje hangen, want dan komen pas die suikers in die druiven”, zegt Ramona Mimpen, die de vrijwilligers aanstuurt.
“De afgelopen weken hebben we regen en mist gezien. Ze hebben naar mijn zin te weinig zon gehad”, zegt Mimpen. De vrijwilligers komen veel trossen tegen, maar moeten er ook heel wat beschimmelde druiven uitknippen.
Dat ziet ook de wijnmaker van het domein, Suzanne de Roo. “2025 was echt een topjaar. Dit jaar begon veelbelovend, maar de laatste paar weken zijn wel wat moeilijker geweest. Maar ja, dat hoort erbij als je in Nederland wijn maakt.”
