‘VS sterker dan ooit’, zegt Trump in campagnespeech vol onwaarheden

• 

  Sjoerd den Daas

  correspondent Verenigde Staten

Zijn populariteitscijfers staan op een dieptepunt. Een meerderheid van de Amerikanen vindt dat zijn ICE-agenten te ver zijn gegaan. En zijn importheffingen, zijn ‘favoriete woord in het woordenboek’ en een belangrijke pijler onder zijn economische beleid, werden vorige week door het Hooggerechtshof resoluut van tafel geveegd. En dus moest president Trump aan de bak tijdens zijn State of the Union.

“De Amerikaanse natie is terug. Groter, beter, rijker en sterker dan ooit tevoren”, trapte Trump even na negenen af. “Toen ik hier twaalf maanden geleden sprak, had ik een natie in crisis geërfd. Een stagnerende economie, recordhoge inflatie, toenemende criminaliteit in eigen land en chaos en oorlogen over de hele wereld. In slechts één jaar, kan ik met waardigheid en trots zeggen, hebben we een transformatie bereikt zoals niemand die ooit eerder heeft gezien.”

Een aantal opvallende momenten uit de toespraak:

Praten doet Trump vaak. Zowel via zijn sociale medium Truth Social, als via de media in zijn vele spontane persconferenties. De State of the Union is anders, al is het alleen al vanwege het gewicht: met tientallen miljoenen kijkers is de toespraak voor Amerikaanse presidenten hét moment om zich rechtstreeks tot de kiezer te richten. Zeker in de eerste minuten, voordat een deel van de kijkers wegzapt.

Een campagne-rally leek het, bij tijd en wijle, waarbij Trump vol in de aanval ging tegen de aanwezige Democraten, die Trump “gestoord” noemde. Meermaals riep hij zo hard in de microfoon, dat het geluid overstuurd raakte. “Biden en zijn bondgenoten gaven mij de hoogste inflatie in de geschiedenis”, stelde Trump, die het ook vanavond niet nauw nam met de feiten.

De inflatie piekte tijdens covid op zo’n 9 procent, geen record, en was reeds gedaald tot zo’n 3 procent toen Trump het van zijn voorganger overnam. Wel is de inflatie in Trumps eerste volle jaar verder teruggelopen, al blijven prijzen in de ogen van veel Amerikanen hoog. Een groot deel van de Amerikanen herkent zich niet in de ‘gouden eeuw’ die Trump hun ook vanavond weer voorspiegelde.

Er zaten meer misleidingen, onwaarheden en overdrijvingen in Trumps speech, waarin het vooral over het binnenland ging. Lagere prijzen voor eieren en lagere prijzen aan de pomp bijvoorbeeld. Die zijn inderdaad gedaald, maar de prijzen waarover Trump sprak zijn de uitschieters bij een handvol tankstations in het land. Dat leek voor Trump niet uit te maken: acht maanden voordat Amerika stemt voor een nieuw Congres hoopte hij kiezers te overtuigen van zijn economische successen.

Behalve voor economie was er veel ruimte voor immigratie, een van de speerpunten tijdens Trumps verkiezingscampagne. Hij verdedigde zijn beleid, waar een meerderheid van de Amerikanen hun geloof in heeft verloren. Over Renee Good en Alex Pretti, beiden doodgeschoten door federale agenten die Trump naar Minnesota had gestuurd, wilde hij het duidelijk niet hebben. Democraten hadden beeltenissen van de twee omgebrachte burgers meegenomen.

Vele tientallen Democratische volksvertegenwoordigers hadden vooraf aangekondigd niet in de zaal plaats te nemen. Meerderen van hen lieten zich wel zien op de door hen zo genoemde People’s State of the Union op een steenworp afstand van Capitol Hill, waar het Congres zetelt.

Onder hen was ook Chris van Hollen, een senator uit de staat Maryland. “We kennen de stand van het land”, zegt hij, de letterlijke vertaling van ‘State of the Union’. “Het land wordt aangevallen door een president die de grondwet aan flarden scheurt, wiens private leger Amerikanen executeert. De meest corrupte president in de geschiedenis van ons land”, roept hij. “Een president die een deel van de Epstein-files verborgen blijft houden, en onze geschiedenis probeert uit te wissen.”

Een paar honderd meter verderop waren er geen verwijzingen naar Epstein in de toespraak van Trump. Goud blonk er wel opmerkelijk veel, in het Congres: tijdens de speech werd een groot aantal medailles uitgereikt aan veteranen, hoogst ongebruikelijk. Ook het Amerikaanse heren-ijshockeyteam, net terug van de winst op de Olympische Spelen in Milaan, was speciaal door Trump ingevlogen om te worden geëerd.