NOS Nieuws•
De Europese Commissie wil met online leeftijdcontroleapps het internet veiliger maken voor kinderen. “Het is aan ouders om hun kinderen op te voeden. Niet aan onlineplatforms,” zei Commissievoorzitter Von der Leyen vandaag bij de presentatie van het plan. De Europese Commissie werkte al langer aan de techniek, maar die is nu helemaal af.
Het gaat niet om een algemene EU-app, maar om een techniek die EU-landen en bedrijven kunnen gebruiken om zo’n leeftijdsverificatie-app te ontwikkelen.
Dergelijke apps moeten een einde maken aan de simpele “Ik ben 18 jaar”-knoppen op bijvoorbeeld pornowebsites en sociale media-apps. Die zijn volgens de Europese Commissie niet veilig genoeg.
Met de apps zou eenmalig een paspoort of ID-kaart worden gescand, waarbij alleen de leeftijd wordt geregistreerd. Wie vervolgens een site of app bezoekt waarvoor een minimumleeftijd geldt, kan via de app bewijzen oud genoeg te zijn.
Gebruikers kunnen zelf kiezen of ze een app gebruiken die door een EU-land is ontwikkeld of door een bedrijf. Nederland werkt momenteel ook aan zo’n nationale app, de NL ID-wallet, maar die is nog niet beschikbaar.
Staatssecretaris Aerdts (Digitale Zaken) laat weten blij te zijn met deze stap van de Commissie. Wel wil ze eerst goed uitzoeken wat het Europese voorstel precies inhoudt, voordat ze kan zeggen of Nederland de techniek van de Commissie ook wil gaan gebruiken.
De apps met de Europese controletechniek zijn op dit moment nog niet beschikbaar. Volgens de Commissie moeten ze voor het einde van het jaar in de eerste landen te downloaden zijn. Het is nog onduidelijk wanneer een dergelijke app in Nederland beschikbaar is.
De techniek voldoet volgens Von der Leyen aan de hoogste privacystandaarden. De app geeft aan de websites waarvoor verificatie nodig is alleen door of iemand oud genoeg is of niet. Andere gegevens worden niet gedeeld.
Ondergrens
Volgens Von der Leyen heeft de online wereld veel voordelen voor jongeren, “maar tegenover deze voordelen staan ook grote risico’s”.
“Kinderen hebben nog nooit zoveel tijd op hun scherm doorgebracht.” Hoe meer tijd minderjarigen online zijn, hoe groter de kans dat ze worden blootgesteld aan schadelijke of illegale inhoud, aldus de Commissievoorzitter die ook wijst op de verslavende werking van sommige apps. En er zijn meer nadelen: “Een op de zes kinderen online wordt gepest. Een op de acht kinderen pest andere kinderen.”
Recent tikte de Europese Commissie verschillende pornosites op de vingers, omdat zij te weinig doen om te voorkomen dat minderjarigen pornografische beelden te zien krijgen. De pornosites stellen in hun eigen gebruikersvoorwaarden dat hun websites alleen voor volwassenen zijn. Maar de sites zijn voor iedereen te bezoeken. Je hoeft alleen met één klik te bevestigen dat je ouder bent dan achttien.
Volgens Eurocommissaris Virkkunen (Tech) komen die websites daar nu niet meer mee weg. “Voor websites die niet over de juiste middelen beschikken voor leeftijdsverificatie, hebben we nu zelf een oplossing ontwikkeld.”
De Commissie noemt de nu gepresenteerde verificatie-app een ‘ondergrens’. Sites zijn niet verplicht de app te gebruiken, maar als ze daarvan afzien moeten ze met een beter alternatief komen. Grote online platforms die kinderen onvoldoende beschermen kunnen hoge boetes krijgen van de Commissie.
Makkelijk te omzeilen
Experts waren eerder al kritisch op het EU-plan, onder meer omdat de verificatie via een VPN-verbinding te makkelijk te omzeilen is. Met een VPN kan je doen alsof je een website bezoekt vanuit een niet-EU-land. In dat geval is een leeftijdcontrole niet nodig. De Commissie erkent dat dit inderdaad kan. Ook kan een minderjarige een meerderjarige vragen zich aan te melden. Maar dat is onvermijdelijk, zegt de Europese Commissie.
Op dit moment is er geen Europese minimumleeftijd voor sociale media. De Commissie heeft een panel van experts samengesteld om te onderzoeken of dat nodig is. Het panel komt in de zomer met bevindingen en doet dan mogelijk een voorstel voor een Europese minimumleeftijd.
Verschillende EU-landen werken wel al aan een leeftijdsgrens voor sociale media. Frankrijk loopt daarin voorop. Nederland wil ook dat er een leeftijdsgrens komt, maar ziet wel het liefst dat dat Europees geregeld wordt.
Morgen overleggen verschillende EU-landen op initiatief van Frankrijk met elkaar over zo’n Europese leeftijdsgrens. Namens Nederland neemt staatssecretaris Willemijn Aerdts (Digitale Zaken) deel aan het videogesprek.
