Verdachten bekennen aanslag in Rotterdam, ‘maar wisten niet van synagoge’

Vier verdachten van de aanslag op een synagoge in Rotterdam hebben schuld bekend. De advocaten van deze tieners stellen dat hun cliënten echter niet wisten dat ze een joods gebedshuis hebben aangevallen. Het Openbaar Ministerie gaat niet mee in deze lezing en spreekt van een bewuste terroristische aanslag.

Dit is duidelijk geworden tijdens de eerste behandeling van de strafzaak over de explosie bij de synagoge op 13 maart. In totaal zes verdachten, met leeftijden tussen de 17 en 23 jaar oud, stonden vandaag voor de rechter. Vijf zijn er afkomstig uit Tilburg, de twintiger komt uit Amsterdam.

De twee oudsten hadden volgens het OM een coördinerende rol bij de aanslag. De 19- en 23-jarige hebben tot nu toe gezwegen. De 23-jarige man verklaarde in de rechtszaal dat hij inmiddels bereid is te praten met de politie, maar niet met de pers erbij.

Het duo zou de opdracht hebben uitgezet en geld hebben verstrekt voor benzine. De vier tieners kregen volgens justitie 3000 euro toegezegd in ruil voor het uitvoeren van de aanslag. De aanval werd vervolgens via sociale media opgeëist door Ashab al-Yamin, een organisatie die kort na het uitbreken van de oorlog tussen de VS, Israël en Iran meerdere aanslagen op joodse doelen in Nederland en andere Europese landen heeft opgeëist.

Justitie in de VS houdt een Iraakse man verantwoordelijk voor deze reeks aanslagen. Mohammad Baqer Saad Dawood al-Saadi zou commandant zijn van een pro-Iraanse militie in Irak en online de aanvallen hebben aangestuurd. Hij is vorige maand opgepakt in Turkije en uitgeleverd aan de VS.

Het OM heeft nauw contact met de Amerikaanse autoriteiten over het onderzoek naar de rol van de Irakees. “Het is nu nog wat vroeg om te zeggen of dat onderzoek gevolgen gaat hebben voor deze Rotterdamse zaak. Tegelijkertijd kunnen we dat niet uitsluiten”, zegt persofficier Ernst Pols.

De 17-jarige, een 18-jarige en twee 19-jarigen hebben bekend de aanslag te hebben uitgevoerd in Rotterdam. Zij zaten allemaal in een auto die in de nacht van de explosie werd tegengehouden door de politie.

Volgens hun advocaten zijn ze online geronseld om tegen betaling een explosief tegen de gevel van het pand tot ontploffing te brengen. Er werd een fles benzine opgeblazen met een cobra 6; dat is zwaar en illegaal knalvuurwerk. Een aantal van de verdachten zegt niet te hebben geweten wat een synagoge is.

Volgens het Openbaar Ministerie wist het viertal wel degelijk van tevoren dat bijvoorbeeld woningen niet het doelwit waren. Ze hadden volgens justitie op zijn minst moeten kunnen weten dat ze een joods gebedshuis aanvielen en dat het pand al lange tijd werd beveiligd. Volgens het OM was er geen sprake van een ideologisch motief, maar dat neemt niet weg dat wel sprake zou zijn van een terreurdaad.

“Dit zijn heel ernstige feiten die door ons worden beschouwd als een terroristische aanslag”, zei de officier van justitie. “Het heeft ongelofelijk veel impact gehad op de joodse gemeenschap tot op de dag van vandaag.” De aanslag veroorzaakte een korte brand en relatief lichte schade, niemand raakte gewond.