NOS Nieuws•
Op het eerste oog is er niets bijzonders aan het Nederlandse vrachtschip de Amadeus Saffier. Het levert goederen af in havens in en rond Europa. Rollen staal naar Turkije, en onlangs zakken cement naar Ibiza. Diesel stuwt het schip voort, zoals bij de meeste vrachtschepen. Tot de juiste wind opsteekt, dan gebeurt er iets opmerkelijks.
De Amadeus Saffier is een van inmiddels bijna honderd grote vrachtschepen die gebruik maken van speciale windaandrijving. Het schip kan twee grote masten opklappen die als een soort verticale vliegtuigvleugels de windenergie omzetten in stuwkracht, waardoor het schip vooruitgaat. Het resultaat: minder brandstofgebruik, meer snelheid.
Steeds meer reders maken de rekensom. Twee jaar geleden was de technologie nog een nieuwigheid. Afgelopen december voeren er 85 grote tankers en bulkschepen rond met deze masten. Op dit moment zijn dat er 96, blijkt uit cijfers die NOS opvroeg bij de International Windship Association.
De snelle toename zet voorlopig door. “We verwachten dat het aantal schepen over een jaar is verdubbeld”, zegt Gavin Allwright, secretaris-generaal van de internationale vereniging voor windschepen. “Op dit moment zijn ruim 120 nieuwe bestellingen bij werven die windschepen maken.”
Veel interesse
Het is druk in de loods in Zeewolde. Uit de cijfers van de vereniging blijkt dat een kwart van de installaties op vrachtschepen hiervandaan komt. Het Nederlandse bedrijf Econowind is wereldwijd marktleider op het gebied van windaandrijving, die ze VentoFoils noemen.
“Zeker met de huidige olieprijzen zie je dat er heel veel interesse is”, zegt Chiel de Leeuw, commercieel directeur van Econowind. “De investeringsbereidheid is nu net wat minder omdat reders even afwachten wat er gebeurt. Maar ze zijn zich aan het voorbereiden op de toekomst. Als er wellicht een hogere olieprijs blijft wordt de businesscase voor ons beter.”
Ook de eigenaar van de Amadeus Saffier ziet de voordelen in deze tijd van hoge dieselprijzen. “Brandstofbesparing is op dit moment natuurlijk enorm actueel, gezien de situatie in de Golfregio”, zegt Cynthia Everduin, operationeel directeur van De Bock Maritiem. “We zijn blij dat we een paar jaar geleden deze weg al zijn ingeslagen.”
Emissie verlagen
Gemiddeld verbruikt de Amadeus Saffier 10 procent minder brandstof. Dat komt niet alleen door de windaandrijving. Everduin: “Ook de rompvorm is geoptimaliseerd.”
De Bock liet het schip nieuw bouwen in 2024. In hetzelfde jaar liet de Rotterdamse reder Anthony Veder masten op een bestaand schip zetten. “De besparing bij ons is nu zo’n 2 tot 4 procent”, zegt Nynke de Bakker, woordvoerder van de rederij. “Maar onze masten zijn dan ook lager dan bij nieuwbouw.”
In de toekomst zou Anthony Veder de windaandrijving liever toepassen op nieuwbouwschepen. Toch is ook deze rederij blij met de stap die ze namen. “Je zoekt naar manieren om de emissie te verlagen”, zegt De Bakker. “Andere brandstoffen zijn moeilijk in de scheepvaart, zeker bij een bestaand schip.”
Vliegers op schepen
Lagere emissies waren ook een belangrijke reden voor Johan Boomsma, vanwege de brandstofbesparing, maar ook vanwege de toenemende regels rond verduurzaming. “Ik heb altijd geloofd in wind”, zegt de eigenaar van Boomsma Shipping. “Wij begonnen al een jaar of zes geleden met deze technologie. Het stond toen echt nog in de kinderschoenen. We zaten bij de eerste tien wereldwijd.”
De wind heeft Boomsma zeker besparing gebracht. “Maar niet zoveel als aanvankelijk gedacht”, zegt hij. “We waren er ook vroeg bij. Nu is de technologie verder. Ons schip heeft twee units van 10 meter hoog, we gaan er in de toekomst eentje van 25 meter doen.”
Hij ziet allerlei vormen van windaandrijving langskomen. “Je hebt zelfs grote vliegers op schepen, maar dat is nog wel een droomwereld”, zegt de windveteraan. “Het meest mainstream zijn nu de foils en de rotors, dat zijn stalen masten die ronddraaien.”
De Amadeus Saffier heeft Ibiza inmiddels achter zich gelaten. Het vaart in noordelijke richting, ten noorden van het eiland Mallorca. Met hulp van de wind.
